Không để khoảng cách địa lý thành rào cản học sinh tới trường

Cùng với các địa phương trong tỉnh, các xã miền núi, biên giới Thanh Hóa đang khẩn trương hoàn thành việc sắp xếp lại các cơ sở giáo dục trên địa bàn. Với đặc thù địa bàn rộng, dân cư phân tán, giao thông còn khó khăn, phương án sắp xếp được các địa phương tính toán theo hướng tinh gọn đầu mối, sử dụng hiệu quả cơ sở vật chất, đội ngũ nhưng vẫn phải bảo đảm điều kiện học tập, nhất là với học sinh ở các bản xa.

Muộn nhất ngày 15/8, các địa phương phải hoàn thành việc xây dựng, phê duyệt Đề án sắp xếp các cơ sở giáo dục.

Xã Hiền Kiệt hiện có 6 trường công lập với gần 1.300 học sinh. Theo phương án sắp xếp giáo dục đã được tỉnh phê duyệt, 16 xã biên giới đất liền sẽ tổ chức 1 trường mầm non và 1 trường phổ thông liên cấp tiểu học và THCS.

Trên cơ sở định hướng này, xã Hiền Kiệt đã rà soát quy mô học sinh, phân bố dân cư, điều kiện giao thông và thực tế từng khu vực để xây dựng, phê duyệt đề án tổ chức lại mạng lưới trường học. Việc sắp xếp được tính toán phù hợp với điều kiện địa bàn, trong đó việc tổ chức lại các điểm trường phải gắn với khả năng đi lại của học sinh.

Ông Lê Duy Hằng, Bí thư Đảng ủy xã Hiền Kiệt cho biết: “Hiện nay trên địa bàn xã có 11 điểm trường, gồm 6 trường chính và 5 điểm lẻ. Trước mắt trong năm học 2026-2027, vẫn phải duy trì các điểm lẻ cho đến khi có trường nội trú liên cấp. Vào đầu năm học mới 2027-2028, khi Trường phổ thông nội trú liên cấp Tiểu học và THCS hoàn thành, sẽ giải tán 7 điểm trường ở khối này, tập trung vào trường nội trú, đảm bảo điều kiện dạy và học tốt nhất. Riêng khối mầm non, sau sắp xếp vẫn duy trì 4 điểm, gồm 1 trường chính, 1 phân hiệu và các điểm lẻ tại khu Yên, khu Ho".

Tại xã Văn Nho, việc sắp xếp mạng lưới trường học cũng được thực hiện trên cơ sở đặc thù của một xã vùng cao có địa bàn rộng, dân cư thưa. Toàn xã hiện có 6 trường học công lập thuộc 3 cấp học. Theo đề án vừa được xã phê duyệt, số trường học trên địa bàn sẽ còn 3 trường, gồm 1 trường mầm non, 1 trường tiểu học và 1 trường THCS, giảm 50% số đầu mối.

Cùng với việc giảm số lượng trường, phương án sắp xếp cũng cơ cấu lại đội ngũ. Số cán bộ quản lý dự kiến giảm từ 13 người xuống còn 9 người; giáo viên, nhân viên tăng thêm 4 người, góp phần giải quyết được phần nào tình trạng thiếu giáo viên, nhân viên nhiều năm qua.

Theo ông Hà Văn Chinh, Hiệu trưởng Trường THCS Kỳ Tân, xã Văn Nho: “Cán bộ, giáo viên hoàn toàn ủng hộ và nhất trí. Chúng tôi tin tưởng nhiệm vụ sẽ thành công. Chúng tôi đã thực hiện đầy đủ các quy trình và các bước theo sự chỉ đạo của Đảng ủy, HĐND và UBND; chuẩn bị phương án về sắp xếp hồ sơ, tài liệu, cơ sở vật chất, kiểm kê tài sản để thực hiện theo đúng tiến độ".

Cùng với tổ chức lại trường lớp và đội ngũ, việc rà soát, bố trí lại cơ sở vật chất cũng được các địa phương chú trọng. Sau sắp xếp, những cơ sở dôi dư sẽ được phân loại, đánh giá hiện trạng và tính toán phương án sử dụng phù hợp, nhằm tránh bỏ không hoặc gây lãng phí trong khi nhu cầu về cơ sở vật chất tại cơ sở vẫn còn lớn.

Bà Lê Thị Huệ, Phó Chủ tịch UBND xã Văn Nho, cho biết: "Địa phương đặt mục tiêu tận dụng tối đa cơ sở vật chất hiện có sau sắp xếp, hạn chế lãng phí. Xã căn cứ vào điều kiện cơ sở vật chất hiện có sẽ ưu tiên bố trí cơ sở vật chất dôi dư để các thôn tiếp quản, tránh để thừa, gây lãng phí. Nếu cơ sở vật chất thừa của cấp học này thuận lợi cho cấp học khác tiếp quản, ví dụ mầm non thừa mà có thể dùng cho tiểu học thì cũng sẽ ưu tiên sắp xếp. Làm thế nào để tận dụng hết cơ sở vật chất dôi dư của các trường học sau sắp xếp cho các cơ quan trên địa bàn, bởi đến thời điểm hiện tại còn thiếu rất nhiều”.

Việc sắp xếp trường học đang được các địa phương triển khai theo những cách khác nhau, phù hợp với điều kiện thực tế. Với những xã có địa bàn rộng, dân cư thưa, việc tinh gọn mạng lưới phải đi cùng phương án tổ chức điểm trường, bố trí cơ sở vật chất và đội ngũ phù hợp, để quá trình chuyển đổi không ảnh hưởng đến việc học của học sinh.

Theo lộ trình, muộn nhất ngày 15/8, các địa phương phải hoàn thành việc xây dựng, phê duyệt Đề án sắp xếp các cơ sở giáo dục. Trước ngày 20/8/2026, phải hoàn thành việc thành lập, tổ chức lại các cơ sở giáo dục và kiện toàn tổ chức bộ máy, cán bộ quản lý, tạo nền tảng để mạng lưới trường lớp sau sắp xếp sớm ổn định và chuẩn bị các điều kiện cho năm học mới.

Hương Quỳnh