Lễ hội Lam Kinh: Khơi nguồn tự hào, lan tỏa giá trị di sản

Từ miền đất từng ghi dấu những năm tháng “nếm mật nằm gai” của nghĩa quân Lam Sơn đến không gian lễ hội rộn ràng hôm nay, Lam Kinh tiếp tục trở thành điểm đến hội tụ của lịch sử, văn hóa và lòng tự hào dân tộc. Lễ hội Lam Kinh năm 2026 không chỉ là dịp tưởng nhớ công lao của các bậc tiền nhân mà còn mở ra không gian trải nghiệm văn hóa, quảng bá hình ảnh đất và người xứ Thanh, góp phần kết nối di sản với phát triển du lịch.

Video: Khu di tích lịch sử quốc gia đặc biệt Lam Kinh rộn ràng trong những ngày diễn ra Lễ hội Lam Kinh năm 2026.

Từ lời thề Lũng Nhai đến vùng đất thiêng Lam Kinh

Năm 1407, sau khi nhà Hồ thất bại, nước Đại Việt rơi vào ách đô hộ của nhà Minh, Nhân dân lâm vào cảnh lầm than. Trước vận nước nguy nan, những người con ưu tú của dân tộc đã đứng lên tập hợp lực lượng, nuôi chí giành lại non sông.

Năm 1416, tại Lũng Nhai, Lê Lợi cùng 18 vị tướng tài mở Hội thề, quyết tâm chống giặc Minh, giành lại giang sơn. Lời thề ấy đã trở thành điểm hội tụ của anh hùng, hào kiệt từ nhiều miền tìm về Lam Sơn tụ nghĩa.

Ngày mùng 2 Tết Mậu Tuất 1418, dưới sự lãnh đạo của Bình Định vương Lê Lợi, cuộc khởi nghĩa Lam Sơn chính thức diễn ra. Trải qua 10 năm chiến đấu bền bỉ, với tài thao lược của Lê Lợi cùng tinh thần đoàn kết, anh dũng của tướng sĩ, năm 1428, cuộc khởi nghĩa Lam Sơn giành thắng lợi, đánh đuổi giặc Minh ra khỏi bờ cõi. Tháng 4 năm Mậu Thìn 1428, Lê Lợi lên ngôi Hoàng đế, lấy niên hiệu Thuận Thiên, khôi phục quốc hiệu Đại Việt và lập nên vương triều Hậu Lê.

Tại sân Rồng trước Chính điện Lam Kinh, lễ khai mạc Lễ hội Lam Kinh 2026 đã tạo nên một mạch nối đặc biệt giữa quá khứ và hiện tại.

Sau khi lên ngôi, vua Lê Thái Tổ chọn đất tổ Lam Sơn làm nơi thờ cúng tổ tiên, nơi an nghỉ của các vua và hoàng hậu. Từ đó, Lam Kinh hay Tây Kinh trở thành vùng đất thiêng, nơi người dân hướng về cội nguồn, tưởng nhớ tiền nhân. Qua nhiều thế kỷ, sức sống của lễ hội Lam Kinh cũng được bồi đắp từ chính mạch nguồn lịch sử ấy.

Lễ hội Lam Kinh năm 2026 được tổ chức trong 3 ngày, từ ngày 1 đến 3/10, kỷ niệm 608 năm Khởi nghĩa Lam Sơn, 598 năm vua Lê Thái Tổ đăng quang và 593 năm ngày mất của Anh hùng dân tộc Lê Lợi. Đây là dịp để cộng đồng cùng trở về với lịch sử, tri ân những người đã góp phần làm nên những trang sử hào hùng của dân tộc.

“Hào khí Lam Sơn - Bản hùng ca đất Việt” giữa miền di sản

Nghi lễ đọc chúc văn tấu cáo được tổ chức trang trọng tại sân Rồng trước Chính điện Lam Kinh.

Trong không gian linh thiêng của Lam Kinh, lễ hội mở đầu bằng nghi thức rước kiệu Đức vua Lê Thái Tổ và kiệu Trung Túc vương Lê Lai từ đền thờ về sân Rồng Chính điện Lam Kinh. Nghi thức này thể hiện đạo lý uống nước nhớ nguồn, tri ân những người có công với đất nước và được gìn giữ qua nhiều mùa lễ hội. Sau nghi thức rước kiệu, các đại biểu dâng hương tưởng nhớ công đức vua Lê Thái Tổ, các bậc tiền nhân, anh hùng, nghĩa sĩ có công trong sự nghiệp xây dựng và bảo vệ Tổ quốc.

Nếu các nghi lễ tạo nên chiều sâu tâm linh và lịch sử, thì chương trình nghệ thuật “Hào khí Lam Sơn - Bản hùng ca đất Việt” mang đến cho lễ hội một diện mạo mới, giàu giá trị nghệ thuật. Chương trình tái hiện những dấu mốc tiêu biểu của cuộc Khởi nghĩa Lam Sơn, từ Hội thề Lũng Nhai, Lam Sơn dấy nghĩa đến thời khắc Bình Định vương Lê Lợi đăng quang Hoàng đế; đồng thời khắc họa sự tiếp nối truyền thống lịch sử, văn hóa và khát vọng phát triển của Thanh Hóa hôm nay.

Chương trình nghệ thuật “Hào khí Lam Sơn - Bản hùng ca đất Việt” tái hiện những dấu mốc tiêu biểu của cuộc Khởi nghĩa Lam Sơn.

Được dàn dựng công phu về nội dung, âm nhạc và biên đạo, chương trình có sự tham gia của hơn 200 nghệ sĩ, diễn viên, nghệ nhân. Đáng chú ý, nghệ thuật ca múa nhạc hiện đại được kết hợp với những di sản văn hóa phi vật thể và loại hình diễn xướng truyền thống đặc trưng của xứ Thanh như trò Xuân Phả, diễn tấu cồng chiêng.

Sự kết hợp giữa truyền thống và hiện đại giúp những câu chuyện lịch sử trở nên gần gũi hơn với công chúng. Trong không gian sân Rồng, tiếng trống, âm nhạc, những điệu múa và sắc phục truyền thống hòa cùng sự hiện diện của đông đảo người dân, du khách, tạo nên một bức tranh lễ hội vừa trang nghiêm vừa rộn ràng.

Từ hào khí Lam Sơn đến khát vọng phát triển

Trò Xuân Phả, Pôồn Pôông, Ngũ trò Viên Khê và hát chèo làm tăng thêm sắc màu văn hóa dân gian trong không gian Lễ hội Lam Kinh năm 2026.

Năm nay, Lễ hội Lam Kinh còn mở rộng không gian trải nghiệm với nhiều hoạt động bên lề như: “Phiên chợ vùng cao” giới thiệu, trưng bày và bán các sản phẩm OCOP; không gian check-in mang nét cung đình. Đặc biệt, việc đưa những loại hình diễn xướng dân gian như Xuân Phả, Pôồn Pôông, Ngũ trò Viên Khê, hát chèo vào không gian lễ hội giúp các giá trị văn hóa truyền thống có thêm cơ hội được giới thiệu, thực hành và tiếp cận công chúng.

Những hoạt động này tạo thêm điểm dừng chân cho du khách sau khi tham quan các công trình, di tích trong khuôn viên Lam Kinh. Từ một chuyến hành hương về nguồn, du khách có thể tiếp tục khám phá những giá trị văn hóa đặc sắc của Thanh Hóa thông qua nghệ thuật dân gian, sản phẩm địa phương và các hoạt động trải nghiệm.

Chị Nguyễn Thị Lan Anh, xã Lam Sơn, tỉnh Thanh Hoá cho biết: “Tôi đã tham dự lễ hội Lam Kinh rất nhiều lần nhưng lần này là lần mà tôi ấn tượng nhất. Các chương trình nghệ thuật, trò diễn dân gian và không gian trải nghiệm văn hóa giúp cho lễ hội có thêm nhiều màu sắc, nhiều không gian trải nghiệm và trở nên thú vị, đáng nhớ”.

Du khách hòa mình vào không khí lễ hội, vừa tham quan di tích vừa trải nghiệm những giá trị văn hóa truyền thống đặc sắc của xứ Thanh.

Việc tổ chức Lễ hội Lam Kinh không chỉ nhằm tưởng nhớ và tri ân tiền nhân mà còn hướng đến quảng bá giá trị của Khu di tích lịch sử quốc gia đặc biệt Lam Kinh tới đông đảo du khách trong và ngoài nước. Vì thế, công tác tuyên truyền, quảng bá du lịch, kết nối các tour và giới thiệu lễ hội trên các nền tảng xã hội được chú trọng.

Bà Bùi Ánh Tuyết, Phó Giám đốc Ban Quản lý Di sản Thành Nhà Hồ và các di tích trọng điểm tỉnh Thanh Hóa cho biết: “Năm nay, Ban Quản lý đã phối hợp liên kết với khu nghỉ dưỡng Lamori để đưa vào chương trình kích cầu, kết nối tuyên truyền, phục vụ du khách về tham quan và dâng hương trong dịp lễ hội. Sự kết nối giữa điểm di sản với cơ sở lưu trú, dịch vụ du lịch sẽ góp phần hình thành hành trình trải nghiệm đa dạng hơn cho du khách”.

Hàng vạn người dân đổ về Lam Kinh, tạo nên không khí đông vui, nhộn nhịp trong ngày hội.

Hơn 6 thế kỷ đã trôi qua kể từ ngày nghĩa quân Lam Sơn phất cờ khởi nghĩa. Những chiến công của Lê Lợi và nghĩa quân vẫn được nhắc nhớ tại chính vùng đất từng chứng kiến những năm tháng gian lao nhưng hào hùng của cuộc khởi nghĩa. Từ hào khí Lam Sơn năm xưa đến khát vọng phát triển hôm nay, Lam Kinh không chỉ là nơi trở về để tưởng nhớ quá khứ mà còn mở ra một không gian kết nối lịch sử với đời sống đương đại; kết nối di sản với cộng đồng và kết nối văn hóa với du lịch, góp phần đưa hình ảnh Thanh Hóa đến gần hơn với du khách trong nước và quốc tế.

Phương Đỗ - Hoàng Đông