Doanh nghiệp về làng (Bài 3): Chuyển đổi tư duy, bứt phá hành động

Trong mỗi thời kỳ, tư duy và định hướng thu hút đầu tư cần có sự thay đổi, linh hoạt thích ứng. Bởi lẽ, những gì là tiềm năng, thế mạnh của giai đoạn trước có thể trở thành “điểm nghẽn” của ngày hôm nay nếu thiếu đi sự nhạy bén, linh hoạt, đổi mới theo nhịp bước thời đại.

Nhà máy chế biến nông sản chất lượng cao VinaGreen (Công ty CP Đầu tư phát triển VinaGreen) đứng chân trên địa bàn xã Triệu Sơn.

Trong giai đoạn đầu của công nghiệp hóa và mở cửa hội nhập, trước sức ép lớn về nhu cầu tăng trưởng nhanh, giải quyết việc làm trong thời gian ngắn, cạnh tranh thu hút đầu tư, có những thời điểm, trong những giai đoạn, đất nước nói chung, tỉnh Thanh Hóa nói riêng đã từng rất cởi mở, đưa ra nhiều cơ chế, chính sách “trải thảm” để thu hút đầu tư, điển hình là các cơ chế, chính sách về ưu đãi thuế, chi phí nhân công thấp và tiêu chuẩn môi trường chưa cao...

Giờ đây, Việt Nam phấn đấu đến năm 2030 là nước đang phát triển có công nghiệp hiện đại, thu nhập trung bình cao; mô hình tổ chức không gian phát triển quốc gia hiệu quả, thống nhất, bền vững, hình thành được các vùng, trung tâm kinh tế, đô thị động lực, có mạng lưới kết cấu hạ tầng cơ bản đồng bộ, hiện đại. Cùng với đó, giữ vững các cân đối lớn, nâng cao khả năng chống chịu của nền kinh tế; bảo đảm an ninh năng lượng, an ninh lương thực và an ninh nguồn nước; môi trường sinh thái được bảo vệ, thích ứng với biến đổi khí hậu; đời sống vật chất, tinh thần Nhân dân được nâng cao; quốc phòng - an ninh được bảo đảm.

Vươn mình đón “làn gió mới”, Nghị quyết Đại hội đại biểu Đảng bộ tỉnh Thanh Hóa lần thứ XX, nhiệm kỳ 2025–2030 khẳng định rõ mục tiêu chung: Duy trì tốc độ tăng trưởng hàng năm của tỉnh ở mức 2 con số; chuyển mạnh mô hình tăng trưởng từ chiều rộng sang chiều sâu, đưa Thanh Hóa trở thành một trong những trung tâm lớn của khu vực và cả nước về công nghiệp năng lượng, công nghiệp chế biến, chế tạo, nông nghiệp quy mô lớn giá trị gia tăng cao, du lịch, dịch vụ logistics. Trong đó, nghị quyết cũng nhấn mạnh mục tiêu “giảm thiểu ô nhiễm môi trường, sử dụng hợp lý, tiết kiệm, hiệu quả các nguồn tài nguyên và thích ứng tốt với biến đổi khí hậu”.

Câu trả lời ngày càng rõ ràng trong bối cảnh kinh tế toàn cầu hiện nay. “Hương lúa” hay “khói công nghiệp” trong hoạt động thu hút đầu tư không đơn thuần là lựa chọn chính sách, mà còn là biểu hiện của tư duy phát triển hiện đại, hướng tới mục tiêu tăng trưởng xanh, tạo dựng giá trị bền vững. Đó cũng là bước chuyển tư duy và hành động quan trọng, mang tính cốt lõi, chiến lược trong hoạt động thu hút đầu tư của tỉnh Thanh Hóa nói chung, nhiều địa phương trên địa bàn tỉnh Thanh Hóa nói riêng.

Xã Triệu Sơn có vị trí địa lý thuận lợi, hệ thống giao thông phát triển, là một những địa phương có diện tích trồng lúa lớn trên địa bàn tỉnh Thanh Hóa, người dân cần cù, chịu thương chịu khó. Thế nhưng, nếu chỉ sản xuất theo hướng truyền thống thì cây lúa, hạt gạo Triệu Sơn sẽ chẳng thể nâng tầm giá trị, mãi chỉ là lương thực thô loay hoay với bài toán đầu ra sản phẩm, “được mùa mất giá”. Vì lẽ đó, ngay từ những bước chân đầu tiên về làng, Nhà máy chế biến nông sản chất lượng cao VinaGreen (Công ty CP Đầu tư phát triển VinaGreen) đã mở ra những tín hiệu vui.

Được xây dựng ngay bên cạnh những bờ xôi ruộng mật của xã Triệu Sơn, Nhà máy chế biến nông sản chất lượng cao VinaGreen có lợi thế gắn liền với vùng nguyên liệu trọng điểm đã được tỉnh quy hoạch với quy mô 6.500ha tại các huyện Triệu Sơn, Thọ Xuân, Nông Cống (cũ). Đây là nền tảng quan trọng giúp nhà máy chủ động nguồn cung, kiểm soát chất lượng từ đầu vào và phát triển sản xuất bền vững.

Nhà máy có tổng diện tích trên 65.000m2 với dây chuyền công nghệ hiện đại, khép kín, đội ngũ nhân sự chuyên nghiệp, phương pháp quản trị khoa học, sáng tạo. Theo công suất thiết kế, hằng năm, nhà máy cung cấp cho thị trường hơn 100 nghìn tấn lúa gạo chất lượng cao, 5 nghìn tấn bột ngũ cốc dinh dưỡng, bánh, bún, cà phê đạt tiêu chuẩn ISO 22000:2018, góp phần nâng tầm chất lượng cuộc sống và khẳng định giá trị nông sản Việt. Đây là đơn vị đầu tiên tại Thanh Hóa xuất khẩu gạo sang thị trường châu Âu, là 1 trong 3 đơn vị của phía Bắc và Bắc Trung bộ có mã xuất khẩu sản phẩm sang thị trường Trung Quốc (mã GACC).

Sự xuất hiện của những nhà máy chế biến nông sản chất lượng cao như VinaGreen đòi hỏi nguồn nguyên liệu chuẩn xác về chất lượng. Điều này thúc đẩy việc hình thành các vùng chuyên canh lúa chất lượng cao, ứng dụng tiến bộ kỹ thuật; hình thành chuỗi giá trị từ cánh đồng đến thị trường, từ đó nâng cao giá trị kinh tế, xây dựng thương hiệu cho cây lúa, hạt gạo Triệu Sơn và cả vùng Ngàn Nưa.

Xã Sao Vàng được thành lập trên cơ sở sáp nhập các xã: Thọ Lâm, Xuân Sinh, Xuân Phú và thị trấn Sao Vàng. Hiện xã có tổng diện tích tự nhiên 89,28km2, quy mô dân số 44.643 người. Với vị thế nổi bật là cửa ngõ phía Tây tỉnh Thanh Hóa, nằm trong khu đô thị Lam Sơn - Sao Vàng; có sân bay quân sự, Cảng Hàng không Thọ Xuân đang được quy hoạch thành cảng hàng không quốc tế, nhiều tuyến giao thông huyết mạch chạy qua như: Quốc lộ 47, 47C, đường Hồ Chí Minh, tuyến nối Cảng Hàng không Thọ Xuân - Khu Kinh tế Nghi Sơn, Quốc lộ 47 nối đến nước bạn Lào... xã Sao Vàng có tiềm năng phát triển mạnh về công nghiệp, dịch vụ và đô thị, là khu vực được quy hoạch trở thành trung tâm công nghiệp - dịch vụ hàng không trọng điểm của tỉnh và vùng Bắc Trung bộ.

Được biết, trên địa bàn toàn xã có khoảng hơn 200 doanh nghiệp, trong đó có 7 doanh nghiệp có vốn đầu tư nước ngoài, còn lại là doanh nghiệp nhỏ; giải quyết việc làm cho gần 10 nghìn công nhân, mức lương trung bình từ 6 - 10 triệu đồng/người/tháng. Ông Lê Xuân Tú, Phó Chủ tịch UBND xã Sao Vàng chia sẻ: “Hiện nay, phần lớn các doanh nghiệp trên địa bàn xã đã và đang hoạt động tương đối ổn định, tuân thủ tốt các quy định của pháp luật, đóng góp tích cực vào phát triển kinh tế địa phương, giải quyết việc làm cho lao động và tham gia các hoạt động an sinh xã hội. Trong đó, các doanh nghiệp hoạt động chủ yếu trong lĩnh vực giày da, cơ khí, gia công đồ gỗ, sản xuất vật liệu xây dựng... Xã chưa thu hút được các dự án, doanh nghiệp chế biến sâu, ứng dụng khoa học - kỹ thuật hiện đại, xanh, tuần hoàn... Đó là điều trăn trở, thách thức rất lớn đối với xã Sao Vàng trong định hướng, mục tiêu thu hút đầu tư, phát triển bền vững trong các giai đoạn tiếp theo”.

Với tiềm năng, lợi thế vốn có, trên cơ sở kế thừa và phát huy kết quả đã đạt được, xã Sao Vàng nỗ lực không ngừng, từng bước hiện thực hóa mục tiêu trở thành trung tâm phát triển kinh tế phía Tây của tỉnh, hướng tới đô thị giàu đẹp, văn minh, hiện đại.

Trên hành trình đó, xã Sao Vàng xác định thu hút đầu tư là một trong những nhiệm vụ chiến lược, then chốt. Tuy nhiên, thay vì chạy theo số lượng, xã chú trọng thu hút các dự án, doanh nghiệp công nghệ cao, đổi mới sáng tạo, giá trị gia tăng cao, thân thiện với môi trường, dịch vụ logistics phục vụ khu công nghiệp, đô thị Lam Sơn – Sao Vàng và Cảng Hàng không Thọ Xuân, kết nối giao thương với Cảng biển Nghi Sơn; chú trọng thu hút đầu tư kho bãi để hình thành trung tâm phân phối hàng hóa phía Tây tỉnh...

Phó Chủ tịch UBND xã Sao Vàng Lê Xuân Tú cho biết: “Để đạt được điều đó, xã sẽ tận dụng tốt cơ chế, chính sách của Đảng, Nhà nước, cải thiện mạnh mẽ môi trường đầu tư kinh doanh, đẩy nhanh tiến độ hoàn thiện hạ tầng kỹ thuật Khu Công nghiệp Lam Sơn – Sao Vàng và hạ tầng Cụm công nghiệp Xuân Phú; đổi mới công tác xúc tiến đầu tư... Trên cơ sở các khu, cụm công nghiệp đã được phê duyệt quy hoạch, bám sát định hướng, mục tiêu phát triển, xã giao Phòng Văn hóa - Xã hội, Trung tâm Cung ứng dịch vụ công xã xây dựng video clip giới thiệu tiềm năng, lợi thế của xã bằng 3 ngôn ngữ: Anh – Hàn – Trung”. Cùng với đó, xã đẩy mạnh kết nối, kêu gọi cộng đồng doanh nghiệp huyện Thọ Xuân (cũ) nói chung, con em Sao Vàng nói riêng, đang sinh sống và làm việc tại các thành phố lớn trên cả nước mạnh dạn đầu tư, phát triển cùng quê hương.

Việc tái định vị chiến lược, định hướng thu hút đầu tư theo hướng chất lượng cao, xanh và dựa trên đổi mới sáng tạo là đòi hỏi tất yếu. Những hệ giá trị mới sẽ thay thế hệ giá trị cũ. Thay vì tập trung vào số lượng dự án, chất lượng, hiệu quả và tính lan tỏa của dự án mới là yếu tố quyết định.

Kể từ khi thực hiện mô hình tổ chức chính quyền địa phương 2 cấp, xã được trao nhiều quyền hạn hơn, do đó, tiếng nói cần mạnh mẽ, hành động cần chủ động, quyết liệt hơn, nhất là trong việc quy hoạch, giải phóng mặt bằng, cải cách hành chính, cải thiện môi trường đầu tư kinh doanh, đổi mới hoạt động xúc tiến đầu tư... Khi các địa phương phát huy tiềm năng, lợi thế vốn có, nêu cao tinh thần trách nhiệm, sáng tạo, dám nghĩ, dám làm, biết “tựa” vào cơ chế, chính sách và triển khai hiệu quả, năng động thì mọi góc làng đều có thể trở thành “đất lành” thu hút đầu tư chất lượng cao.

Bài và ảnh: Hương Thảo