Làm bạn cùng con - hành trình yêu thương và thấu hiểu

Thay vì áp đặt, đưa ra những quy tắc, ràng buộc trách nhiệm, không ít cha mẹ chọn bước chậm lại để lắng nghe, chia sẻ, đồng hành với con như những người bạn.

Việc dành nhiều thời gian bên con giúp gia đình chị Phạm Ngọc Nhàn (thứ 2 từ trái qua) thêm gắn kết, sẵn sàng chia sẻ, thấu hiểu nhau hơn.

Trong mỗi giai đoạn phát triển của con trẻ, mỗi bước đi, mỗi cảm xúc đều rất cần sự dẫn dắt và thấu hiểu từ cha mẹ. Khi cha mẹ kiên nhẫn lắng nghe, sẻ chia, hành trình trưởng thành của con sẽ trở nên nhẹ nhàng, vững vàng hơn, giúp con tự tin bước vào cuộc sống với tâm thế tích cực hơn. Trong một thế giới với vô vàn những vấn đề phức tạp, từ mạng xã hội, áp lực học tập, bạo lực học đường đến những cảm xúc, nỗi niềm không thể bày tỏ... con trẻ không tránh khỏi những thay đổi về tâm sinh lý, bắt đầu tìm đến sự tự kiểm soát, độc lập và hình thành tính cách, bản sắc riêng. Vì vậy, thay vì áp đặt, kiểm soát quá nhiều vào đời sống cá nhân của con, cha mẹ hãy là người bạn, đồng hành và chia sẻ, cùng con vượt qua những thử thách trong học tập và cuộc sống.

Con trai chị Phạm Ngọc Nhàn, ở phường Hàm Rồng vừa tham gia kỳ thi giao lưu học sinh giỏi phường Hạc Thành dành cho học sinh lớp 5. Không quá đặt nặng kết quả, chị Nhàn chia sẻ: Dẫu là cha mẹ nào cũng mong muốn con mình đạt thành tích cao trong học tập, vừa được hãnh diện với bạn bè, vừa bớt lo lắng cho tương lai của con. Tuy nhiên, tôi không muốn tạo thêm nhiều áp lực cho con vì sợ ảnh hưởng đến tâm lý của con, khiến con luôn có cảm giác mệt mỏi, tiêu cực.

"Trong độ tuổi này, các con bắt đầu phát triển sở thích riêng và tò mò về nhiều thứ xung quanh. Đôi khi các em rất dễ nảy sinh những suy nghĩ tiêu cực, từ đó ảnh hưởng đến quá trình hình thành tính cách về sau. Mỗi gia đình sẽ có những quan điểm, cách dạy con khác nhau, đôi khi phải thật nghiêm khắc, nhưng về cơ bản trẻ ưa sự nhẹ nhàng, muốn được lắng nghe, trò chuyện, đồng hành như một người bạn của bố mẹ. Gia đình là điểm tựa tinh thần giúp con mở lòng hơn và cũng giúp bố mẹ hiểu hơn những gì con đang trải qua", chị Nhàn tâm sự.

Trong bối cảnh xã hội đổi thay không ngừng, việc xây dựng mối quan hệ gần gũi như bạn bè giữa cha mẹ và con cái không chỉ là xu hướng nhất thời mà còn là yếu tố quan trọng để nuôi dạy con một cách toàn diện. Với nhiều bậc phụ huynh, làm bạn cùng con không có nghĩa là phải “xuống nước” hay buông lỏng trách nhiệm, cũng không phải là việc không đặt ra quy tắc để con tự do quyết định mọi việc. Thay vào đó, đây là cách xây dựng niềm tin để con sẵn sàng sẻ chia cảm xúc, tâm sự một cách cởi mở hơn về nhu cầu, tâm tư của con, từ đó điều chỉnh phương pháp nuôi dưỡng và giáo dục cho phù hợp.

Không chỉ dừng lại ở việc cung cấp kiến thức, những năm qua, tổ tư vấn tâm lý học đường - Trường TH&THCS Đông Thịnh (phường Đông Sơn) đã và đang đồng hành, lắng nghe, góp phần giúp các em tháo gỡ những rào cản tâm lý, hình thành nhận thức đúng đắn để xây dựng lối sống lành mạnh. Cô giáo Lê Thị Huệ, Phó hiệu trưởng nhà trường, cho biết: Song song với các hoạt động ngoại khóa, nhà trường tổ chức các buổi tư vấn tâm lý về mâu thuẫn gia đình, bạo lực học đường, sức khỏe sinh sản vị thành niên cho học sinh... Hằng tuần, thông qua phản ánh của thầy cô và hộp thư “Điều em muốn nói”, nhiều em không ngần ngại bày tỏ những nỗi niềm khó nói qua những dòng thư. Việc này giúp nhà trường, đặc biệt là các bậc phụ huynh hiểu hơn về cảm xúc và suy nghĩ của con.

Theo bác sĩ CKI Văn Đình Hải, chuyên khoa sức khỏe tâm thần (Phòng khám tâm lý bác sĩ Hải, phường Quảng Phú), ở mỗi độ tuổi, con trẻ có những thay đổi từ chiều cao, cân nặng đến sự phát triển tâm sinh lý. Khi cha mẹ không kịp bước vào thế giới của con, con sẽ tìm đến người bạn khác để thay thế, và vô hình chung dễ sa vào những tác động tiêu cực từ mạng xã hội và các cám dỗ trong cuộc sống hằng ngày. Hơn ai hết, cha mẹ hãy luôn dành thời gian để lắng nghe, trò chuyện hoặc học tập cùng con, bởi điều này sẽ giúp con cảm nhận được tình yêu và sự quan tâm chân thành từ gia đình.

Bài và ảnh: Viết Trung