Ngọt lành hương dưa lê trên cánh đồng Tào Sơn

Giữa cái nắng hanh hao của những ngày giao mùa, khu Đồng Thượng, tổ dân phố Tào Sơn (phường Ngọc Sơn) như khoác lên mình tấm áo mới. Không còn là sự khô cằn của những thửa ruộng bỏ hoang hay sự leo lắt của cây trồng truyền thống mà nơi đây đang rộn ràng sức sống từ những luống dưa lê - loài cây mới “bén duyên” nhưng mang theo kỳ vọng về cánh đồng sản xuất nông nghiệp ứng dụng công nghệ cao trên vùng đất khó.

Thu hoạch dưa lê tại HTX Nông nghiệp công nghệ cao Global Group, phường Ngọc Sơn.

Khu Đồng Thượng, tổ dân phố Tào Sơn là một trong những vùng đất pha cát, quanh năm khó khăn về nước tưới nên việc sản xuất nông nghiệp của người dân không thuận lợi, hiệu quả kinh tế thấp. Nhiều thửa ruộng người dân đã bỏ hoang, không canh tác. Nhận thấy tiềm năng về đất đai đang bị lãng phí, với tình yêu tha thiết với nông nghiệp, nhất là nông nghiệp “sạch”, hiện đại, anh Lê Đình Hà đã huy động nguồn lực từ bạn bè, tìm hướng đi mới hiệu quả, mang lại sức sống cho vùng đất này.

Để thực hiện được mục tiêu phát triển nông nghiệp hiện đại, từ năm 2024, anh Hà cùng một số thành viên đã thực hiện tích tụ, tập trung đất đai, thuê thầu lại diện tích ruộng của người dân để hình thành được vùng sản xuất diện tích hơn 60ha. Ban đầu khi mới đi vào sản xuất, anh cùng các thành viên gặp nhiều khó khăn, “loay hoay” lựa chọn đối tượng cây trồng phù hợp. Nhiều loại cây trồng đã được thử nghiệm, như: bí xanh, chuối tiêu hồng, rau màu... song năng suất và hiệu quả kinh tế không được như kỳ vọng.

Cánh đồng sản xuất dưa lê của HTX Nông nghiệp Công nghệ cao Global Group.

Để phát huy được tiềm năng của vùng đất này, anh Lê Đình Hà và các thành viên đã thuê đơn vị khảo sát, phân tích mẫu đất, thực hiện cải tạo lại đất ruộng, lắp hệ thống nước tưới tiêu nhỏ giọt, nhằm tạo điều kiện thuận lợi cho việc chăm sóc, nâng cao năng suất cây trồng. Đầu năm 2025, khi những khó khăn ban đầu được tháo gỡ, mảnh đất Đồng Thượng đã dần khắc chế được nhược điểm, anh Hà đã thành lập HTX Nông nghiệp công nghệ cao Global Group gồm 8 thành viên để sản xuất hiệu quả, bền vững hơn.

Cây dưa lê hợp với đồng đất địa phương nên cho quả to, ngọt.

Nhờ thời gian “tập sự” những thành viên của HTX đã hiểu rõ về mảnh đất này, nên việc vận hành trở nên thuận lợi hơn. Ngoài diện tích hơn 5ha trồng chuối tiêu hồng, dược liệu, toàn bộ diện tích hơn 50ha còn lại, HTX đã triển khai trồng các loại cây trồng ngắn ngày theo hướng liên kết sản xuất. Trong đó, nổi bật là hơn 6ha trồng dưa lê các giống Phù Sa 822, Bạch Long đang phát triển ổn định, khẳng định sự phù hợp với thổ nhưỡng, mang lại hiệu quả kinh tế vượt trội.

Dưa lê không phải là cây quá khó trồng, nhưng để có những trái dưa “mười quả như một”, thơm hương, ngọt vị, đòi hỏi sự tỉ mẩn và tình yêu rất lớn từ người chăm sóc. HTX Nông nghiệp công nghệ cao Global Group đã áp dụng các kỹ thuật canh tác hiện đại như lắp hệ thống tưới nhỏ giọt, sử dụng màng phủ nilon để hạn chế cỏ dại và giữ ẩm cho đất.

HTX sử dụng kỹ thuật phủ bạt nilon để hạn chế mọc cỏ và giữ độ ẩm cho đất.

Ông Lê Ánh Dương, thành viên HTX, cho biết: “Khi mới tích tụ được vùng đất này, chúng tôi trồng bí xanh, cà chua, dưa chuột... nhưng năng suất không cao. Sau khi tìm hiểu về hiệu quả của giống dưa lê “siêu ngọt” nên HTX đã mạnh dạn đầu tư hệ thống tưới tiêu tự động để trồng. Cây dưa lê ít bị sâu bệnh, không cần phải bón phân nhiều như những loại cây trồng khác nên không tốn công chăm sóc. Đồng thời, thực hiện phòng trừ sâu bệnh bằng cách ủ hỗn hợp gồm vôi, tỏi, ớt với tỷ lệ phù hợp, hạn chế tối đa sử dụng hóa chất. Hơn nữa, chúng tôi sản xuất dưa lê khi đã chủ động được nguồn tiêu thụ nên không lo ế hàng. Hiệu quả kinh tế vượt trội, nguồn thu bảo đảm để phát triển sản xuất trên diện tích còn lại”.

Người lao động thu hoạch dưa lê.

Nắng đầu mùa, chất đất pha cát của vùng biển Ngọc Sơn cùng sự chăm chút tỉ mỉ của người lao động đã nuôi dưỡng những trái dưa căng mọng. Dưa lê trên cánh đồng tổ dân phố Tào Sơn khi chín có màu trắng sáng hoặc vàng nhạt, vỏ mỏng, giòn và vị ngọt thanh đặc trưng. Chỉ cần đi ngang qua đầu cánh đồng, mùi hương dịu nhẹ, mát lành của dưa chín đã đủ khiến lòng người dịu lại.

Dự kiến cây dưa lê sẽ thu hoạch trong 2 tháng với sản lượng ước 20-25 tấn/ha .

Hiện nay, 6ha dưa lê của HTX đã bắt đầu thu hoạch và trong 2 tháng tới thì mỗi ha dưa sẽ cho khoảng 25 tấn quả. Điều đáng mừng là toàn bộ sản lượng dưa lê đã được hợp đồng tiêu thụ với các thương lái đầu mối để chuyển đi tiêu thụ tại các thị trường trong, ngoài tỉnh với giá bán ổn định 16.000 - 20.000 đồng/kg. Nếu thuận lợi, diện tích sản xuất dưa lê của HTX cho doanh thu từ 400 - 500 triệu đồng/ha.

Anh Lê Đình Hà, Chủ tịch HĐQT HTX khẳng định: “Đối với vùng đất pha cát bạc màu, nghèo chất dinh dưỡng như những vùng đồng này thì hiệu quả kinh tế mà cây dưa lê mang lại là con số lý tưởng, cao gấp hàng chục lần so với trồng lạc, ngô và các loại hoa màu khác. Việc đưa cây dưa lê về cánh đồng Tào Sơn không chỉ dừng lại ở một mô hình kinh tế, mà HTX sẽ hướng dẫn, hỗ trợ người dân địa phương nhân rộng diện tích sản xuất để phát triển kinh tế bền vững”.

Người lao động thu hoạch dưa lê.

Trên cánh đồng trải dài ngút tầm mắt, lao động của HTX vẫn miệt mài thu hoạch dưa lê – loài cây trồng mới với niềm vui lan tỏa. Từng giỏ dưa đầy ắp được chuyển lên bờ, theo các chuyến xe tỏa đi khắp các chợ trong, ngoài tỉnh, mang theo niềm tự hào về nông sản quê hương.

Phường Ngọc Sơn đang trên hành trình tiến tới đô thị văn minh, những mô hình nông nghiệp xanh, sạch như cánh đồng dưa lê của HTX Nông nghiệp công nghệ cao Global Group chính là những nét chấm phá đẹp đẽ. Đó không chỉ là câu chuyện về thu nhập, mà còn là câu chuyện về tình yêu đất, sự sáng tạo và khát vọng làm giàu trên chính mảnh đất quê hương.

Lê Hòa