“Tai mắt số” giữ biển Hải Hòa

Chỉ vài giây sau khi đưa điện thoại lên quét mã QR được gắn tại cảng cá, một người dân ven biển có thể gửi ngay thông tin về những dấu hiệu bất thường đến lực lượng biên phòng mà không cần gặp trực tiếp hay khai tên tuổi. Một thao tác nhỏ, mở ra thêm một “kênh mắt, kênh tai” mới của Nhân dân trong bảo vệ an ninh vùng biển.

Đồn Biên phòng Hải Hòa triển khai mô hình tiếp nhận thông tin qua mã QR ẩn danh, lắp đặt 41 mã QR tại các cảng cá.

Gỡ rào cản tâm lý từ một mã QR

Đồn Biên phòng Hải Hòa quản lý 23,5km bờ biển với hơn 25.000 hộ dân, trên 100.000 nhân khẩu thuộc các phường Tĩnh Gia, Hải Lĩnh, Tân Dân và Ngọc Sơn. Đây cũng là địa bàn có hơn 1.100 phương tiện khai thác thủy sản, tạo việc làm cho khoảng 3.000 lao động trực tiếp trên biển.

Mật độ tàu thuyền lớn, hoạt động khai thác diễn ra thường xuyên khiến địa bàn luôn tiềm ẩn những vấn đề liên quan đến an ninh trật tự, an toàn trên biển và quản lý hoạt động nghề cá. Trong khi đó, đặc thù cộng đồng ven biển với mối quan hệ họ hàng, làng xóm, cùng nghề nghiệp khiến nhiều người còn e ngại khi phản ánh trực tiếp các hành vi vi phạm.

Xuất phát từ thực tế đó, từ tháng 3/2026 Đồn Biên phòng Hải Hòa đã triển khai mô hình tiếp nhận thông tin qua mã QR ẩn danh. Đơn vị lắp đặt 41 mã QR tại các cảng cá Lạch Bạng, Lạch Ghép cùng nhiều điểm công cộng ở khu dân cư ven biển.

Chỉ cần sử dụng điện thoại thông minh quét mã, người dân có thể gửi phản ánh trực tiếp đến lực lượng biên phòng. Hệ thống không yêu cầu gặp mặt, không bắt buộc cung cấp danh tính, qua đó giúp người dân mạnh dạn hơn khi cung cấp thông tin.

Ông Phạm Văn Bính ở phường Tĩnh Gia cho biết: "Trước đây muốn phản ánh một vụ việc phải đến trực tiếp hoặc gọi điện nên nhiều người còn ngại. Từ khi có mã QR ẩn danh gắn ở cảng cá Lạch Bạng, chỉ một lần đưa điện thoại lên quét, vài dòng thông tin về một vụ việc bất thường ngoài cửa biển được gửi thẳng đến Đồn Biên phòng Hải Hòa. Không cần gặp cán bộ. Không cần khai tên. Không còn tâm lý e ngại vì “hàng xóm biết chuyện”.

Ông Nguyễn Ngọc Hưng ở phường Hải Lĩnh cũng chia sẻ: "Giờ chỉ cần quét mã là gửi được thông tin, rất nhanh và thuận tiện, không phải gặp trực tiếp như trước. Mô hình này không chỉ giúp người dân phản ánh thông tin thuận lợi hơn mà còn góp phần hình thành thói quen sử dụng các tiện ích số trong đời sống".

Hướng dẫn sử dụng mã QR ẩn danh cho người dân tại cảng cá Lạch Bạng.

Khi chuyển đổi số đi cùng bám dân, bám địa bàn

Theo Trung tá Hoàng Ngọc Trung, Chính trị viên Đồn Biên phòng Hải Hòa, việc ứng dụng công nghệ chỉ thực sự phát huy hiệu quả khi xuất phát từ nhu cầu thực tế của người dân.

"Quan trọng không phải là có công nghệ, mà là người dân tin và sử dụng được. Muốn vậy, cán bộ phải xuống tận địa bàn hướng dẫn từng người thì mô hình mới phát huy hiệu quả", Trung tá Hoàng Ngọc Trung chia sẻ.

Để người dân không bị bỏ lại phía sau trong quá trình chuyển đổi số, Đồn Biên phòng Hải Hòa duy trì Tổ “Bộ đội Biên phòng đồng hành chuyển đổi số nơi biên giới” gồm 7 cán bộ thường xuyên bám sát địa bàn.

Các thành viên của tổ đến từng khu dân cư, từng bến cá để hướng dẫn người dân sử dụng điện thoại thông minh, đăng ký tài khoản VNeID, tiếp cận dịch vụ công trực tuyến và thực hành quét mã QR gửi thông tin. Từ đầu năm đến nay, đơn vị đã tổ chức 4 buổi tuyên truyền với 161 lượt người dân tham gia.

Thiếu tá Nguyễn Thành Luân, Trạm trưởng Trạm kiểm soát biên phòng Lạch Bạng cho biết: “Trong mỗi chuyến xuống địa bàn, cán bộ biên phòng vừa làm nhiệm vụ quản lý, kiểm soát, vừa trở thành “hướng dẫn viên công nghệ” cho ngư dân. Khi biết sử dụng công nghệ, việc trao đổi thông tin sẽ nhanh và hiệu quả hơn rất nhiều".

Xây dựng “tai mắt số” từ Nhân dân

Thông qua 41 mã QR được niêm yết trên địa bàn, hệ thống đã tiếp nhận 8 tin báo ẩn danh từ người dân. Trong đó có 4 tin đủ điều kiện xác minh, góp phần tham mưu xử lý 1 vụ việc liên quan đến an ninh trật tự.

Con số chưa lớn, nhưng một kênh tiếp nhận thông tin mới đã được hình thành, tạo thêm sự kết nối giữa người dân với lực lượng biên phòng.

Theo ông Trần Hoàng Gia, Phó Chủ tịch UBND phường Tĩnh Gia, điều quan trọng nhất của mô hình là giúp người dân yên tâm hơn khi phản ánh những vấn đề mới phát hiện, phát sinh trong quá trình lao động và sinh sống.

"Thông tin được gửi nhanh, kín đáo và thuận tiện hơn. Điều đó khiến người dân sẵn sàng phối hợp với lực lượng chức năng khi phát hiện dấu hiệu bất thường", ông Gia khẳng định.

Thúy Lượng