[Thanh Hóa xưa và nay] Nghề đúc đồng Trà Đông: Di sản văn hóa phi vật thể giữa lòng xứ Thanh

Làng Chè hay còn gọi là làng Trà Đông, xã Thiệu Trung, tỉnh Thanh Hóa từ lâu đã nổi tiếng với nghề đúc đồng truyền thống. Trải qua biết bao thăng trầm, biến cố của lịch sử, nghề đúc đồng làng Trà Đông vẫn giữ còn được nét riêng độc đáo

Để có được một sản phẩm đúc đồng đạt tiêu chuẩn, người thợ phải chú tâm, cẩn thận chau chuốt từng chi tiết.

Làng Trà Đông có nghề đúc đồng tồn tại hơn 1.000 năm, trở thành một trong những làng nghề đúc đồng lâu đời nhất và nổi tiếng cả nước. Từ đời này sang đời khác, bí quyết luyện kim, pha chế hợp kim, tạo khuôn, và chạm khắc đã được các nghệ nhân Trà Đông gìn giữ nghiêm ngặt, chỉ truyền lại cho con cháu trong làng.

Đền Trà Đông - nơi thờ ông tổ nghề đúc đồng.

Do tác động của kinh tế thị trường, nghề đúc đồng ở làng Trà Đông cũng có nhiều thăng trầm. Thế nhưng đến nay, các sản phẩm của làng nghề đúc đồng Trà Đông vẫn giữ thương hiệu trên thị trường. Các sản phẩm của làng nghề ngày càng tinh xảo và có sức cạnh tranh cao.

Dưới bàn tay khéo léo và tài hoa, các nghệ nhân đã sản xuất những sản phẩm truyền thống như: trống đồng, tượng nhân vật lịch sử, lư hương, chuông cổ... Đỉnh cao nhất là đã nghiên cứu, phục dựng thành công trống đồng theo phương pháp thủ công truyền thống sau nhiều thế kỷ bị thất truyền. Những chiếc trống đồng, đồ đồng làng Chè Đông đã vượt ra khỏi lũy tre làng, mang theo niềm tự hào của người dân “Kẻ Chè”, góp phần làm nên diện mạo mới cho làng nghề.

Nghề đúc đồng tại Trà Đông vẫn bảo tồn nguyên vẹn các bước chế tác thủ công truyền thống.

Năm 2018, làng nghề đúc đồng Trà Đông được Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch công nhận là Di sản văn hóa phi vật thể quốc gia. Đây không chỉ là bước ngoặt lớn đối với làng đúc đồng Trà Đông trong việc phát triển làng nghề, mà còn tiếp tục khẳng định vị trí quan trọng của làng nghề trong đời sống văn hóa, lịch sử của cộng đồng, của dân tộc.

Làng đúc đồng Trà Đông được Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch công nhận là Di sản văn hóa phi vật thể quốc gia vào năm 2018.

Hiện nay, Làng nghề đúc đồng Trà Đông không chỉ là nơi lưu giữ kỹ thuật đúc đồng truyền thống độc đáo của cả nước mà còn là địa chỉ du lịch làng nghề thu hút đông đảo du khách gần xa. Khách du lịch đến với làng Trà Đông không chỉ để tham quan các di tích lịch sử văn hóa, danh lam thắng cảnh mà trên hết là để thưởng thức tinh hoa nghề của những nghệ nhân với bàn tay khéo léo, tài hoa cùng với những bí kíp nghề quý giá được trao truyền qua nhiều thế hệ...

Không gian trưng bày sản phẩm tại làng Trà Đông.

Đi qua những thăng trầm lịch sử, sự phát triển của các ngành nghề công nghiệp hiện đại nhưng nghề đúc đồng truyền thống Trà Đông vẫn có sức sống bền vững bởi nơi đây có những nghệ nhân luôn đau đáu với nghề, muốn lưu giữ lại hồn cốt của văn hóa nghìn đời.