[Thanh Hóa xưa và nay] Nhà thờ họ Vương - “địa chỉ đỏ” trong lịch sử cách mạng Thanh Hóa

Giữa vùng quê Phúc Lộc yên bình của xã Thiệu Tiến, nhà thờ họ Vương từ lâu không chỉ là địa chỉ tín ngưỡng của dòng họ, mà còn là một “địa chỉ đỏ” đặc biệt trong lịch sử cách mạng Thanh Hóa. Tại ngôi nhà thờ này, ngày 10/7/1930 Hội nghị thành lập Chi bộ Đảng Cộng sản đầu tiên của huyện Thiệu Hóa cũ đã diễn ra, đánh dấu một mốc son quan trọng trong phong trào cách mạng của khu vực huyện Thiệu Hóa cũ nói riêng và của cả tỉnh Thanh Hóa nói chung.

Nhà thờ Họ Vương ở làng Phúc Lộc được xếp hạng di tích lịch sử cách mạng cấp tỉnh ngày 8/7/1995. Đây là nơi thành lập Chi bộ Đảng đầu tiên của huyện Thiệu Hóa cũ và là nơi hợp nhất, gây dựng phong trào cách mạng ở địa phương.

Sự hình thành và lịch sử tồn tại của Nhà thờ họ Vương gắn chặt với giai đoạn đấu tranh giành chính quyền những năm 1930, khi phong trào yêu nước ở Thanh Hóa chuyển dần từ tự phát sang tự giác dưới sự lãnh đạo của Đảng.

Sau khi Đảng Cộng sản Việt Nam ra đời, chỉ trong thời gian ngắn, Thanh Hóa có 3 chi bộ đầu tiên lần lượt hình thành tại làng Hàm Hạ (huyện Đông Sơn cũ, nay thuộc phường Đông Sơn); làng Phúc Lộc (huyện Thiệu Hóa cũ, nay thuộc xã Thiệu Tiến); và làng Yên Trường (huyện Thọ Xuân cũ, nay thuộc xã Thọ Lập).

Chi bộ Phúc lộc hình thành tại căn cứ nhà thờ Họ Vương là 1 trong 3 “viên gạch” đầu tiên, tạo nền móng cho quyết định hợp nhất sau này để thành lập Đảng bộ tỉnh Thanh Hóa. Do vậy sự kiện thành lập chi bộ ngày 10/7/1930 không chỉ là mốc son của riêng huyện Thiệu Hóa trước đây, mà còn là mốc son quan trọng trong quá trình phát triển của Đảng bộ tỉnh Thanh Hóa.

Nhân dân huyện Thiệu Hóa khởi nghĩa giành chính quyền ngày 19/8/1945. (Tranh trưng bày tại Nhà truyền thống - Khu di tích lịch sử cách mạng Trụ sở làm việc của Tỉnh ủy Thanh Hóa trong giai đoạn 1967-1973).

Riêng tại làng Phúc Lộc thuộc huyện Thiệu Hóa ngày ấy, khi thực dân, phong kiến đang đàn áp gắt gao, nhà thờ dòng họ Vương vốn là không gian kín đáo, quen thuộc, lại có uy tín trong cộng đồng, là nơi tụ họp thuận lợi của những hội viên yêu nước đã được giác ngộ. Từ đây, nhà thờ họ Vương trở thành một cơ sở cách mạng, góp phần tạo nên “mạch nguồn” cho phong trào cách mạng toàn tỉnh Thanh Hóa.

Và theo lẽ tất yếu, ngày 10/7/1930 Chi bộ Đảng Cộng sản đầu tiên của huyện Thiệu Hóa được thành lập đánh dấu bước chuyển từ phong trào yêu nước tự phát sang phong trào cách mạng có tổ chức, có đường lối rõ ràng. Đồng chí Vương Xuân Cát được bầu làm Bí thư Chi bộ trong hội nghị lịch sử này, cho thấy vai trò chủ động, tích cực của những người con Thiệu Hóa.

Biển đá ghi danh trước Di tích lịch sử cách mạng nhà thờ họ Vương

Ngày nay, nhà thờ họ Vương không chỉ là nơi tưởng niệm tổ tiên của dòng họ mà còn là điểm đến giáo dục truyền thống yêu nước, cách mạng cho thế hệ trẻ, trở thành biểu tượng của sự kết nối giữa truyền thống văn hóa và lịch sử cách mạng.

Tại nhà thờ họ Vương hiện nay thường xuyên tổ chức các hoạt động dâng hương, dâng hoa, tuyên truyền, giáo dục truyền thống vào các dịp kỷ niệm. Mỗi lần dâng hương ở đây đều nhắc nhớ các thế hệ hôm nay rằng, chính từ những ngôi nhà bình dị nơi làng quê, lịch sử của dân tộc đã được viết nên bằng lòng yêu nước, tinh thần dấn thân và niềm tin vào con đường cách mạng.

Linh Linh (tổng hợp)