[Thanh Hóa xưa và nay] Nơi lưu dấu khí phách bậc trung thần triều Lý

Nằm dưới chân núi Băng Sơn, đền thờ Lê Phụng Hiểu ở xã Hoằng Sơn, tỉnh Thanh Hóa là một trong những di tích tiêu biểu gắn với vị danh tướng lừng danh đầu triều Lý. Ngôi đền không chỉ lưu giữ dấu ấn lịch sử của một bậc trung thần, mà còn trở thành điểm tựa văn hóa, tâm linh, góp phần bồi đắp truyền thống yêu nước và đạo lý “uống nước nhớ nguồn” cho các thế hệ

Di tích quốc gia Đền thờ Lê Phụng Hiểu ở xã Hoằng Sơn, tỉnh Thanh Hóa.

Theo sử sách, Lê Phụng Hiểu sinh ra vào cuối thế kỷ thứ 10 tại hương Băng Sơn, tổng Dương Sơn, huyện Cổ Đằng, nay thuộc thôn Xuân Sơn, xã Hoằng Sơn, huyện Hoằng Hóa; là võ quan cao cấp, người đứng đầu quân đội, phụng sự ba vua đầu triều của nhà Lý là Lý Thái Tổ, Lý Thái Tông và Lý Thánh Tông. Ông có công rất lớn trong việc dẹp loạn Tam vương, phò Thái tử Lý Phật Mã (tức Lý Thái Tông) lên ngôi; đồng thời lập nhiều công trạng trong việc đánh đuổi quân Chiêm Thành, giữ yên bờ cõi đất nước.

Đền thờ Lê Phụng Hiểu là điểm đến văn hóa, tâm linh, thu hút đông đảo người dân và du khách đến dâng hương, tìm hiểu lịch sử

Tương truyền, khi Lê Phụng Hiểu lập được nhiều công lớn, nhà vua muốn ban thưởng, ông bèn xin vua đứng trên núi Băng Sơn quê nhà ném cây đao lớn. Đao rơi xuống chỗ nào trong đất công thì xin ban cho đất ấy làm sản nghiệp. Khoảnh ruộng dưới chân núi Băng Sơn, sau được mang tên thác đao điền - nghĩa là ruộng ném đao.

Sau khi ông qua đời, Nhân dân nhiều nơi đã lập đền thờ để tưởng nhớ công lao. Riêng tại Thanh Hóa hiện có hơn 30 địa điểm thờ phụng, trong đó đền thờ tại xã Hoằng Sơn được xem là đền gốc. Qua nhiều triều đại, di tích được tu bổ, tôn tạo và hiện vẫn còn lưu giữ 23 đạo sắc phong của các triều Hậu Lê và Nguyễn ghi nhận công lao to lớn của vị Đô thống Thượng tướng quân.

Lễ dâng hương tại đền thờ Lê Phụng Hiểu.

Năm 2002, đền thờ Lê Phụng Hiểu được Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch xếp hạng Di tích lịch sử - văn hóa cấp quốc gia. Đến năm 2018, di tích tiếp tục được đầu tư trùng tu, tôn tạo, từng bước khôi phục quy mô, kiến trúc và cảnh quan. Ngày nay, ngôi đền có diện mạo khang trang nhưng vẫn giữ được vẻ cổ kính, trở thành điểm đến văn hóa, tín ngưỡng quan trọng của người dân và du khách.

Hằng năm, vào ngày mùng 8 tháng 4 âm lịch, Lễ hội đền thờ Lê Phụng Hiểu được tổ chức với các nghi lễ dâng hương, tế lễ truyền thống, thu hút đông đảo Nhân dân và du khách thập phương. Đây không chỉ là dịp tri ân vị anh hùng dân tộc, mà còn góp phần gìn giữ các giá trị văn hóa truyền thống, quảng bá hình ảnh vùng đất giàu lịch sử, văn hoa.

Đền thờ Lê Phụng Hiểu là địa chỉ đỏ trong giáo dục truyền thống, góp phần gìn giữ và lan tỏa các giá trị lịch sử, văn hóa của dân tộc

Ngoài những giá trị độc đáo về kiến trúc, lịch sử, văn hóa, tâm linh, di tích quốc gia Đền thờ Lê Phụng Hiểu còn là địa chỉ để giáo dục truyền thống, khơi dậy niềm tự hào và lòng biết ơn của các thế hệ hôm nay đối với bậc tiền nhân có công với nước, với dân.

Việt Hòa (tổng hợp)/Ảnh tư liệu