(vhds.baothanhhoa.vn) - Trong tiết trời se lạnh đầu đông, bản Mạ (xã Thường Xuân) bừng tỉnh sau mùa gặt bởi hương xôi nếp mới quyện nhịp trống hội rộn ràng đôi bờ sông Chu. Lễ hội đua thuyền truyền thống gắn với Mừng cơm mới không chỉ là nghi thức tạ ơn trời đất của đồng bào Thái, mà còn là bức tranh sống động về sức sống, tinh thần đoàn kết và khát vọng vươn lên của vùng đất giàu bản sắc.

Dậy sóng nhịp chèo, thơm mùa lúa mới bên dòng sông Chu

Trong tiết trời se lạnh đầu đông, bản Mạ (xã Thường Xuân) bừng tỉnh sau mùa gặt bởi hương xôi nếp mới quyện nhịp trống hội rộn ràng đôi bờ sông Chu. Lễ hội đua thuyền truyền thống gắn với Mừng cơm mới không chỉ là nghi thức tạ ơn trời đất của đồng bào Thái, mà còn là bức tranh sống động về sức sống, tinh thần đoàn kết và khát vọng vươn lên của vùng đất giàu bản sắc.

Dậy sóng nhịp chèo, thơm mùa lúa mới bên dòng sông Chu

Dòng người đổ về lễ hội đua thuyền, mừng cơm mới ở Khu du lịch bản Mạ.

Mùa gặt khép lại, những triền ruộng bậc thang quanh Khu du lịch bản Mạ, thôn Tiến Sơn tạm nghỉ ngơi sau một năm dâng hiến hạt ngọc cho đời. Qua chiếc cầu treo Thanh Xuân bắc ngang sông Chu, một bản làng rộn ràng khác hẳn vẻ yên bình thường nhật hiện ra. Khói bếp quyện hương nếp mới lan tỏa từ nhà sinh hoạt cộng đồng, báo hiệu một mùa lễ hội nữa lại về.

Khoảng 60 hộ người Thái quần tụ dưới chân núi. Với họ, ruộng bậc thang không chỉ là sinh kế mà còn là chứng nhân cho sự cần cù, bền bỉ khai phá đất hoang của bao thế hệ. Bởi thế, lễ mừng cơm mới từ lâu là nghi thức thiêng liêng nhất trong năm, lời tạ ơn gửi tới trời đất, thần linh và tổ tiên đã ban mưa thuận gió hòa, mùa màng no ấm.

Dậy sóng nhịp chèo, thơm mùa lúa mới bên dòng sông Chu

Ngôi đền thờ Thần làng - nơi diễn ra nghi lễ cúng cơm mới.

Năm nay, niềm vui như được nhân đôi khi lễ hội diễn ra đúng dịp Ngày hội Đại đoàn kết toàn dân tộc (18/11). Từ tinh mơ, cả bản gác việc nương rẫy, cùng rước mâm cơm mới từ Nhà văn hóa thôn Thanh Xuân cũ về đền thờ thần làng.

Dậy sóng nhịp chèo, thơm mùa lúa mới bên dòng sông Chu

Bà con dân bản khiêng lễ vật vào đền thờ Thần làng làm lễ cúng mừng cơm mới.

Giữa làn khói hương trầm mặc, ông Vi Văn Xum - người có uy tín của thôn, thành kính làm chủ tế. Lời khấn mo Thái vang lên trầm bổng, mộc mạc mà sâu lắng, gửi gắm ước vọng về một năm bản làng bình yên, cây lúa trĩu bông.

Dậy sóng nhịp chèo, thơm mùa lúa mới bên dòng sông Chu

Ông Vi Văn Xum thực hiện nghi lễ mừng cơm mới.

Ông Xum kể, xưa kia lễ cúng cơm mới chỉ gói gọn trong từng nếp nhà, dòng họ. Những gùi nếp đầu mùa gặt về, qua đôi bàn tay phơi, giã, dần, sàng mới chắt chiu được hạt gạo trắng ngần, đồ thành xôi dẻo thơm, dâng cúng cùng gà đồi, cá suối, rau rừng.

Nay bà con nâng lễ của mỗi nhà thành hội chung của cả bản, để gắn kết tình làng nghĩa xóm và giữ hồn cốt văn hóa giữa nhịp sống hiện đại. Khi phần lễ khép lại, du khách và dân bản quây quần thụ lộc, chia nhau nắm xôi nếp mới, lòng ấm lại bởi sự chân tình, hiếu khách của người vùng cao.

Dậy sóng nhịp chèo, thơm mùa lúa mới bên dòng sông Chu

Cán bộ địa phương, du khách và người dân địa phương cùng tham gia lễ cúng cơm mới.

Rời không gian trầm mặc của nghi lễ, dòng người tấp nập đổ về đôi bờ sông Chu đón phần hội sôi động nhất: giải đua thuyền truyền thống.

Dưới nắng hanh vàng, mặt sông như bừng tỉnh bởi sắc màu rực rỡ và tiếng trống giục giã. Sáu đội đua đến từ các thôn Tiến Sơn, Quang Minh, Đồng Lực, Hồng Kỳ, Xuân Thắng cùng Đội Hợp tác xã Thủy sản Cửa Đạt bước vào đường đua 1.000 mét đầy kịch tính.

Dậy sóng nhịp chèo, thơm mùa lúa mới bên dòng sông Chu

Các đội đua thuyền xuất phát từ chân cầu treo Thanh Xuân.

Nhìn những “thuyền thủ” rắn rỏi vung mái chèo xé nước, ít ai nghĩ ngày thường họ là những nông dân chân lấm tay bùn.

Anh Nguyễn Văn Sinh, Giám đốc Hợp tác xã Thủy sản Cửa Đạt, chia sẻ một góc nhìn thú vị: “Thường Xuân nhiều sông suối, những vùng trũng thấp thường đối mặt với mưa lũ. Vì thế, đua thuyền không đơn thuần là cuộc vui ngày hội, mà còn là cách người dân ôn luyện kỹ năng sinh tồn, rèn bản lĩnh chế ngự sông nước. Tiếng hò reo hai bờ hòa cùng nhịp chèo dồn dập, không khí nóng lên từng giây. Giải nhất thuộc về Đội Hợp tác xã Thủy sản Cửa Đạt, nhưng trên gương mặt ướt đẫm mồ hôi của tất cả các tay chèo đều rạng ngời niềm vui chiến thắng chính mình, hẹn ngày tái ngộ mùa hội sau”.

Dậy sóng nhịp chèo, thơm mùa lúa mới bên dòng sông Chu

Niềm vui của đội đua đoạt giải nhất.

Niềm vui nối dài trên cánh đồng cạn Na Kha với tiếng cười giòn tan bên những trò chơi dân gian: đi cà kheo, tung còn, đánh đu, nhảy sạp... Dạo quanh hàng chục gian hàng nông sản, từ dưa vàng, bưởi đỏ, ổi lê đến lọ tinh dầu quế, ống thịt lợn chua hay tấm thổ cẩm tinh xảo, tôi cảm nhận rõ sức sống mới đang vươn lên trên vùng đất này.

Dậy sóng nhịp chèo, thơm mùa lúa mới bên dòng sông Chu

Ông Hoàng Sỹ Hùng giới thiệu với du khách về các sản phẩm nông sản địa phương.

Như ông Hoàng Sỹ Hùng, Phó Bí thư Đảng ủy, Chủ tịch UBND xã Thường Xuân chia sẻ, lễ hội không chỉ bảo tồn bản sắc văn hóa, thắt chặt tình đoàn kết giữa các thôn, mà còn là nhịp cầu quảng bá tiềm năng du lịch cộng đồng bản Mạ cùng nông sản địa phương tới bạn bè gần xa.

Rời bản Mạ khi nắng chiều nhuộm vàng mặt sông Chu, dư âm tiếng trống hội, nhịp chèo dậy sóng và hương lúa mới dường như vẫn còn vương vấn mãi trên từng bước chân.

Bá Phượng


Bá Phượng

 {name} - {time}

 Trả lời

{body}
 {name} - {time}
{body}

0 bình luận

Ý kiến của bạn sẽ được biên tập trước khi đăng. Vui lòng gõ tiếng Việt có dấu
Chia sẻ thông tin với bạn bè!
Tắt [X]