Giải bài toán hạ tầng trạm sạc cho xe điện

Những năm gần đây, xe máy điện, ô tô điện xuất hiện ngày càng nhiều trên thị trường. Điều này đã phản ánh nhu cầu tiết kiệm, sống xanh và an toàn của người dân. Tuy nhiên, song hành với sự bùng nổ của xu hướng này là một bài toán nan giải về hạ tầng trạm sạc.

Hạ tầng trạm sạc của VinFast tại phường Hàm Rồng.

“Kẹt” trạm sạc ở chung cư, khu tập thể

Mặc dù chưa thể thay thế hoàn toàn xe chạy xăng dầu nhưng không thể phủ nhận những lợi ích của xe điện tác động trực tiếp trong đời sống hằng ngày. Với nhiều tính năng nổi bật như góp phần cải thiện chất lượng không khí, đảm bảo môi trường sống trong lành, an toàn, tiết kiệm, dòng xe này đang dần trở thành phương tiện mà nhiều người muốn sở hữu.

Để đảm bảo cho xe điện lưu thông dễ dàng, không bị gián đoạn, việc quy hoạch, lắp đặt hệ thống trạm sạc và điểm đổi pin đã và đang được ngành chức năng triển khai thực hiện trong thời gian qua. Tuy nhiên, nỗi lo về thiếu chỗ sạc, thời gian chờ sạc, điểm đổi pin chưa phủ rộng theo hướng liên thông vẫn còn là băn khoăn của người dùng, đặc biệt là đối với cư dân sinh sống tại các chung cư, khu tập thể khi có mong muốn chuyển đổi xe xăng, dầu sang dùng xe điện. Thực tế cho thấy, việc một chung cư có bố trí khu vực trạm sạc xe điện hay không thường phụ thuộc vào tuổi đời tòa nhà, phân khúc dự án hay định hướng từ chủ đầu tư hoặc ban quản lý. Tại một số khu vực, không ít hộ dân vẫn sử dụng ổ cắm thông thường để sạc điện cho xe, tiềm ẩn nguy cơ mất an toàn điện.

Năm học mới này, con gái chị Nguyễn Thanh Hà (chung cư Tân Thành 1, phường Hạc Thành) bước vào lớp 11. Do khoảng cách từ nhà đến trường khá xa, gia đình dự định mua xe máy điện để cháu chủ động đi lại. Ngặt một nỗi, nơi chị sinh sống hiện nay chưa có điểm trạm sạc dành riêng cho xe điện nên gia đình chưa quyết mua.

“Hiện khu vực nhà xe dành cho xe máy điện, xe đạp điện của chung cư được tách biệt hoàn toàn với khu vực xe xăng. Các thiết bị phòng cháy chữa cháy tại đây cũng được lắp đặt đồng bộ, việc sạc điện cho xe vì thế cũng bớt nguy hiểm. Dù vậy, về lâu dài việc thiếu vị trí sạc, quá tải điện, tranh chấp chỗ đậu xe sẽ ảnh hưởng rất nhiều đối với các hộ dân, nhất là trong bối cảnh nhu cầu mua sắm, sử dụng phương tiện này đang tăng cao”, chị Hà chia sẻ.

Theo ông Đỗ Anh Bắc, trưởng ban quản lý điều hành chung cư Tân Thành 1, lượng xe điện, xe đạp điện hiện chiếm khoảng 1/3 phương tiện đi lại của các hộ dân sinh sống tại đây. Mặc dù chưa có trạm sạc riêng cho xe điện, nhưng đơn vị đã bố trí khu vực riêng với hệ thống điện, thiết bị bảo vệ và quản lý công suất phù hợp cho xe điện. Đồng thời ban hành khung giờ sạc cố định, khi xe đã sạc đầy vào ban đêm, nhân viên bảo vệ sẽ rút phích cắm giúp cư dân đảm bảo an toàn phòng chống cháy nổ cũng như bảo vệ tài sản.

Cũng theo ông Bắc, việc sạc xe điện trong chung cư sẽ không còn là vấn đề phức tạp nếu người dùng hiểu rõ cách sử dụng và tuân thủ các quy định nơi mình sinh sống. Trong tương lai, khi hạ tầng xe điện ngày càng phát triển, đơn vị cũng mong muốn lắp đặt một hệ thống trạm sạc theo quy chuẩn dành riêng cho xe điện tại chung cư, như vậy sẽ góp phần đảm bảo an toàn, giúp người dân thuận tiện hơn trong việc mua, sử dụng phương tiện điện trong đời sống hằng ngày.

Tháo gỡ nút thắt hạ tầng

Anh Trịnh Văn Nhất (phường Đông Tiến) tài xế hãng Green SM cho biết, việc ngày càng nhiều trạm sạc pin được lắp đặt ở nhiều vị trí, địa điểm khác nhau tạo sự thuận lợi cho người dùng ô tô điện, nhưng vẫn chưa đủ. Với kinh nghiệm nhiều năm của một tài xế, anh Nhất cho rằng, trong bối cảnh nhu cầu đối với xe điện đang tăng mạnh thời gian qua dẫn đến tình trạng một số trạm sạc quá tải công suất, tốc độ sạc sụt giảm, chậm, thiếu hụt diện tích dừng, đỗ chờ sạc. Điều này gây nhiều bất cập, đặc biệt là thời điểm các trạm sạc tiếp nhận cùng lúc một lượng lớn xe tập kết để sạc.

Anh Trịnh Xuân Nhất (phường Đông Tiến) tài xế lái xe hãng Green SM sạc pin cho xe.

Hiện nay, hệ thống trạm sạc xe điện được phủ sóng rộng rãi hầu hết ở đô thị, bãi đỗ xe, cửa hàng xăng dầu, khu vực đông dân cư, một số nơi ngoại thành hoặc miền núi. Điều này giúp người dùng rút ngắn thời gian sạc và tăng tính tiện lợi khi sử dụng. Ông Lữ Hồng Chiến, Trưởng Phòng Kinh tế, UBND xã Trung Hạ cho rằng, phát triển hạ tầng trạm sạc là xu hướng tất yếu, dẫu vậy cần phát triển phù hợp với điều kiện kinh tế - xã hội của từng địa phương. Hiện trên địa bàn xã đã lắp đặt 1 trạm sạc dành riêng cho ô tô điện, thời gian tới sẽ tiếp tục phối hợp với các ngành chức năng tuyên truyền, hỗ trợ doanh nghiệp hoàn tất một số thủ tục để xây dựng thêm 1 trạm sạc dành cho xe máy, xe đạp điện phục vụ nhu cầu người dân. Theo ông Chiến, việc lắp đặt trạm sạc cần đáp ứng đủ các quy định của pháp luật về đất đai, quy hoạch, phòng cháy chữa cháy...

Hiện nay, hạ tầng sạc chủ yếu vẫn do doanh nghiệp đầu tư, một số trường hợp thực hiện trên đất có mục đích sử dụng không phù hợp, thiếu quy hoạch tổng thể và chưa đảm bảo các yêu cầu kỹ thuật, an toàn theo quy định... khiến tốc độ phát triển trạm sạc chưa đáp ứng nhu cầu thực tế. Từ góc nhìn quản lý, theo Sở Xây dựng Thanh Hóa, các quy định về trạm sạc điện còn chưa cụ thể, đồng bộ, hiện đang được Chính phủ chỉ đạo các Bộ, ngành, địa phương nghiên cứu, hoàn thiện.

Theo ông Nguyễn Mạnh Tuấn, Trưởng phòng Quản lý Hạ tầng, Sở Xây dựng, thời gian tới, sau khi có quy định cụ thể về tiêu chuẩn, quy chuẩn về trạm sạc điện theo chỉ đạo của Chính phủ, sở sẽ phối hợp với ngành liên quan hướng dẫn việc tổ chức thực hiện, rà soát tham mưu UBND tỉnh tích hợp quy hoạch hệ thống trạm sạc vào quy hoạch xây dựng đô thị, nông thôn làm cơ sở triển khai thực hiện đồng bộ trên phạm vi toàn tỉnh. Khi mạng lưới trạm sạc được phát triển theo hướng liên thông, đồng bộ giữa các địa phương, hiệu quả khai thác cũng như trải nghiệm người dùng sẽ có thêm dư địa cải thiện.

Bài và ảnh: Trung Lê