Tản văn: Bao điều thương nhớ

Nhớ bao điều đã qua.. để yêu hơn hiện tại/ Để mình chậm lại giữa ngày tháng trôi

Trong cuộc sống có biết bao điều ta nâng niu, gìn giữ. Là buổi sớm mai yên bình, ngồi nơi góc ban công quen thuộc, nhâm nhi li cà phê và ngắm nhìn con đường ngược xuôi người qua lại, hay buổi trưa nắng gắt được trú mình dưới bóng mát của vòm cây xòe lá rộng, hoặc một buổi chiều vội vàng trở về với hơi ấm của nồi cơm thơm gạo mới.

Cũng có khi là một ngày hay đêm mưa nào đó... được ở cạnh người mình thương, cầm trên tay miếng khoai mì trắng tinh, còn nóng hổi mà hít hà hương thơm. Nào hương của khoai mì, của dừa nạo và hương của cả một ký ức tuổi thơ khốn khó nhưng êm đềm trong thoáng chốc bỗng ùa về, gợi nhớ.

Quê tôi gọi khoai mì là sắn. Nhưng ngay từ nhỏ tôi đã thích cái tên khoai mì. Cái tên ấy hiền lành và dễ chịu. Sau nhà tôi là một bãi đất trồng toàn khoai mì. Xanh mướt. Không hiểu sao tôi luôn có cảm giác những chiếc lá khoai mì thon nhỏ như bàn tay nhiều vết chai sần của mẹ. Những chiếc lá xanh ngăn ngắt ấy vẫn được bọn trẻ chúng tôi kết thành vương niệm công chúa hay mũ đội đầu cô dâu. Ruộng khoai mì trở thành vương quốc của những trò chơi thơ ấu: từ trốn tìm đến cô dâu, chú rể. Và tiếng cười thì cứ như gió... lan nhanh và lan xa.

Năm tháng tuổi thơ trong veo

Thế nhưng hồi nhỏ tôi chẳng mấy mặn mà với những món ăn được chế biến từ khoai mì. Mặc dù mẹ có kỳ công đến mấy, nào là khoai mì luộc nước cốt dừa, bánh khoai mì rồi cả chè khoai mì nữa, thì khoai mì vẫn chẳng hấp dẫn tôi bằng cơm trắng, cá kho.

Trong các món mẹ tôi thường làm thì khoai mì luộc với nước cốt dừa là đơn giản, dễ làm nhất. Khi khoai chín mới cho nước cốt dừa hòa với bột năng vào, đảo đều. Món khoai mì nhờ đó rất béo, ngọt và thơm ngậy mùi nước cốt dừa. Chẳng thế mà mỗi mẻ khoai mì luộc nước cốt dừa của mẹ, chỉ vừa đặt nồi xuống, phút trước phút sau là đã hết nhẵn.

Thấy tôi không hào hứng với món luộc, mẹ lại tỉ mẩn lấy khoai mì làm bánh. Khoai mì mài ra cho nhuyễn rồi trộn thêm đường, dừa nạo, sữa đặc, cho vào khuôn tròn kín rồi nướng trên bếp than. Những mép bánh rám vàng là thơm ngon nhất, miếng bánh cắn vào dẻo mềm mà không dính răng, lại rất ngậy nhờ dừa và sữa đặc.

Gian bếp ấm tình yêu của mẹ

Rồi mẹ lại lấy khoai mì làm nguyên liệu nấu chè. Chén chè khoai mì thoang thoảng mùi lá dứa, viên màu trắng ngà, viên màu xanh lá, ăn vừa nghe vị dẻo của khoai mì, vừa có vị béo của nước cốt dừa, rắc thêm trên mặt ít vừng. Ngon là thế, hấp dẫn là thế nhưng mẹ cũng chẳng thuyết phục được tôi. Biết mình được cưng chiều nhất nhà, tôi nhất định đòi bằng được một chiếc đùi gà béo ngậy. Mới tưởng tượng đến hình ảnh ăn cơm với thịt gà vào một ngày mưa se se lạnh, đã thích thú lắm rồi. Thế nên khi mẹ dỗ dành nhiều quá, tôi đã phụng phịu hất đổ cả bát chè khoai mì.

Đến bây giờ tôi vẫn chẳng thể quên được ánh mắt mẹ khi đó. Vừa ngỡ ngàng. Vừa đau đớn. Bố thì cho tôi một cái tát. Chưa bao giờ bị đòn, tôi bỏ chạy khỏi nhà. Đó là một ngày mưa.

Ký ức ngày mưa buồn

Tuổi thơ đã đi qua. Nhưng với riêng tôi, ký ức về khoai mì luôn còn nguyên vẹn. Nó đọng mãi nơi bát chè có hai màu xanh trắng, trong ánh mắt ngỡ ngàng của mẹ và cái tát đau điếng đầu đời mà bố dành cho riêng tôi. Để mỗi khi mưa, lại nhớ đến nao lòng mùi hương khoai mì và hiểu rằng trong cuộc sống có biết bao điều ta cần nâng niu và gìn giữ.

Nhớ những điều đã qua... để yêu hơn hiện tại

Trần Linh