Xây dựng thương hiệu cho sản phẩm chả ốc nhồi ống lam Đồng Xanh

Từ những con ốc nhồi được nuôi trong tỉnh, chị Lê Thị Hằng, thôn Khải Đông (xã Xuân Hòa) đã tìm tòi, chế biến ra sản phẩm ốc nhồi ống lam Đồng Xanh. Với mong muốn đưa sản phẩm đến với nhiều thị trường, chị đang hoàn thiện hồ sơ, thủ tục xây dựng sản phẩm OCOP năm 2026.

Chị Hằng (ở giữa) giới thiệu quy trình chế biến chả ốc nhồi ông lam Đồng Xanh cho tổ tư vấn chương trình OCOP tỉnh và xã.

Chị Hằng luôn ấp ủ một khát vọng: “Làm sao để đặc sản quê mình không chỉ dừng lại ở mâm cơm gia đình, mà có thể đi xa hơn, mang theo cả câu chuyện của đất và người Xuân Hòa". Đó là lý do để chả ốc nhồi ống lam Đồng Xanh ra đời.

Nguyên liệu ốc, thịt, gia vị... sau khi được pha trộn chuẩn bị nhồi vào ống nứa.

Để làm ra chả ốc chất lượng, nguyên liệu là quan trọng nhất. Chị Hằng đã liên kết với các hộ nuôi ốc trong xã và một số vùng nuôi trong tỉnh để nhập nguyên liệu. Theo đó, ốc thương phẩm được tuyển chọn kỹ, đảm bảo kích thước đồng đều, to đẹp, trung bình 30 con/kg. Quy trình sơ chế thực hiện theo nguyên tắc một chiều, đảm bảo vệ sinh an toàn thực phẩm: Ốc được luộc qua nước sôi, sau đó khều ruột bằng đũa, loại bỏ hoàn toàn phần đuôi, làm sạch, sơ chế kỹ lưỡng.

Công nhân cơ sở thực hiện bước cuốn chả vào trong ống nứa.

Ý tưởng không đến từ phòng thí nghiệm, mà đến từ bếp lửa. Trong nhiều năm chế biến các món từ ốc, chị Hằng nhận ra, ốc nhồi ngon nhất khi được kết hợp tinh tế. Chị đã mày mò, thử đi thử lại để tìm ra tỷ lệ vàng: thịt ốc nhồi tươi sơ chế sạch, giòn sần sật làm chủ vị, quyện cùng thịt lợn bản và thịt gà đồi cho độ ngọt, dai; thêm mộc nhĩ, nấm hương, gừng, sả, lá lốt và tiêu rừng Thanh Hóa để dậy hương.

Tất cả được nêm nếm theo bí quyết riêng của gia đình, không lạm dụng phụ gia, giữ trọn vị ngọt tự nhiên. Nhưng điều làm nên linh hồn, làm nên sự khác biệt của ốc nhồi Đồng Xanh chính là chiếc ống lam. Thay vì khuôn inox hay lá chuối quen thuộc, chị Hằng chọn cây nứa bánh tẻ của núi rừng xứ Thanh, cắt thành từng ống tròn đều, rửa sạch và dùng làm khuôn hấp. Khi chả được hấp chín trong ống lam, hơi nóng làm nứa tiết ra một mùi thơm thanh mát, ngai ngái rất riêng, thấm sâu vào từng thớ chả. Đó là mùi của rừng, của đồng, của bếp củi ngày xưa. Khi thực khách bóc ống lam ra, miếng chả vẫn còn ấm nóng, tròn lẳn, thơm lừng - cắn vào là cảm nhận đủ đầy: cái giòn của ốc, cái béo ngậy của thịt, cái thơm cay của gia vị và hậu vị ngọt thanh của nứa non còn vương mãi.

Cơ sở đã đầu tư kho lạnh tại xưởng sản xuất để bảo quản sản phẩm ngay sau chế biến.

Quá trình sản xuất, chị Hằng luôn chú trọng đến khâu đảm bảo an toàn vệ sinh thực phẩm. Chị đã đầu tư làm khu nhà xưởng sản xuất riêng biệt, xây dựng 1 kho lạnh để bảo quản tốt sản phẩm sau khi chế biến. Đồng thời, mua các loại máy móc như: máy xay chả, máy hút chân không, máy pha chế nước chấm... nhằm giảm bớt khâu thủ công, đảm bảo vệ sinh. Mỗi khay gồm 20 ống chả, đóng gói cẩn thận, hút chân không, có thể bảo quản đông lạnh 3-4 tháng.

Sản phẩm chả ốc nhồi ống lam Đồng Xanh xếp ngay ngắn vào khay, dán tem nhãn đầy đủ để hút chân không.

Hiện nay, cơ sở sản xuất của gia đình chị đang tạo việc làm thường xuyên cho khoảng 10 chị em phụ nữ trong xã. Sản phẩm của cơ sở được tiêu thụ chủ yếu tại Thanh Hóa và Hà Nội, cung cấp cho các siêu thị, nhà hàng, khách sạn với đầy đủ tem nhãn, mã vạch truy xuất nguồn gốc. Trong thời gian tới, cơ sở đang tiếp tục mở rộng vùng liên kết vùng nguyên liệu sản xuất và đa dạng hóa kênh tiêu thụ trên các nền tảng số. Sản phẩm sẽ được tham gia chấm điểm, xét công nhận đạt chuẩn OCOP tỉnh Thanh Hóa trong tháng 11 tới.

Cái tên “Đồng Xanh” là một lời hứa: “Xanh của đồng lúa, xanh của rừng nứa, xanh của nguyên liệu sạch và xanh của một hướng đi bền vững”... Và chả Ốc nhồi ống lam Đồng Xanh không chỉ là một món ăn đơn giản mà còn vừa có thể làm quà biếu, quà tặng. Đó cũng là sự kết tinh của trí tuệ địa phương, văn hóa ẩm thực của người dân Thanh Hóa.

Hương Hạnh