Khi niềm tin người tiêu dùng bị thử thách!

Mới đây, trên mạng xã hội râm ran câu chuyện về an toàn vệ sinh thực phẩm liên quan đến quả táo bán trong 1 cửa hàng thuộc chuỗi cửa hàng bán lẻ tiện lợi ở Thanh Hóa. Dù cơ quan chức năng đã vào cuộc thẩm tra, xác minh thông tin, nhưng sau sự việc vẫn có không ít nỗi băn khoăn, hoài nghi, và niềm tin của người tiêu dùng bị thử thách.

Lực lượng quản lý thị trường tỉnh kiểm tra hàng hóa tại siêu thị GO.

1. Trước đó, đã có một số vụ việc xảy ra tại một số siêu thị, cửa hàng tiện lợi ở nhiều địa phương khác nhau. Cách đây hơn 10 năm, siêu thị B. (TP Hà Nội) đã bị khách hàng “tố” vì bày bán sản phẩm hết hạn, điển hình là bán bánh chưng bị chảy rữa... Không dừng ở đây, siêu thị này còn bán hàng hóa không rõ nguồn gốc, như hộp nho có dòng chữ “Made in Việt Nam” nhưng bên trong lại dán cờ nước khác...

Tháng 10/2025, Chi cục Quản lý thị trường TP Đà Nẵng phát hiện một lượng hàng hóa không có hóa đơn chứng từ, không rõ nguồn gốc xuất xứ tại 4 cửa hàng thuộc hệ thống H. Mart trên địa bàn thành phố.

Tiếp đó, tháng 1/2026, tại Siêu thị MM Mega Market (TP Hà Nội), đoàn kiểm tra liên ngành đã phát hiện 119 khay thực phẩm không ghi ngày sản xuất và hạn sử dụng.

Gần đây nhất, vào tháng 2/2026, UBND xã Cổ Đô (TP Hà Nội) đã ra quyết định xử phạt hành chính số tiền 24 triệu đồng đối với cửa hàng WinMart+ HN 860 do kho chứa hàng hóa thực phẩm tại cơ sở này chưa được trang bị đầy đủ giá, kệ theo quy định hiện hành.

Sức hút cơ bản của các siêu thị, chuỗi cửa hàng tiện lợi bởi sự đa dạng, phong phú hàng hóa, khách hàng tự do lựa chọn... Quan trọng hơn cả, là niềm tin. Bởi, để sản phẩm được bày bán trong siêu thị phải qua “cửa ải” khá nghiêm ngặt, đáp ứng đầy đủ các điều kiện: Hàng hóa có đầy đủ giấy tờ theo quy định của pháp luật; phải có mã vạch, tên hàng hóa, xuất xứ; thực phẩm phải bảo đảm các tiêu chuẩn vệ sinh an toàn thực phẩm và ghi rõ hạn sử dụng trên bao bì...

Tuy nhiên, nếu nhìn vào những vụ việc vi phạm đã đề cập ở trên, có thể thấy, giữa các tiêu chí đặt ra và sản phẩm thực tế đã xuất hiện những khoảng cách đáng lo ngại, khiến cho có những người mua đã không tránh khỏi hoài nghi, không còn giữ được suy nghĩ ban đầu: Vào siêu thị sẽ mua được “niềm tin”.

2. Quay trở lại với câu chuyện về 3 khay táo nhập khẩu trị giá 387.000 đồng mà một khách hàng mua tại cửa hàng tiện lợi ở xã Quảng Ngọc (tỉnh Thanh Hóa) vào ngày 5/4/2026. Đáng buồn, những quả táo bị hư hỏng,... thậm chí nhiều quả trông bên ngoài lành lặn nhưng bên trong đã thâm đen.

3 khay táo bị trả lại. Khách hàng cũng đã nhận được lời xin lỗi và hoàn tiền. Nhưng sự bức xúc của người mua đã để lại dấu hỏi lớn: “Hãy là người tiêu dùng thông thái”.

Nhân câu chuyện về quả táo tại cửa hàng tiện lợi ở trên, lại nhớ đến quả táo nhập khẩu ở siêu thị B. (TP Hà Nội) hơn 10 năm về trước. Một khách hàng khi đó đã mua khay táo đỏ Mỹ với giá khuyến mãi gần 24 nghìn đồng, nhưng khi mang về sử dụng mới phát hiện trong đã thối đen. Trả lời khách hàng, đại diện siêu thị cũng không tránh khỏi ngạc nhiên, sửng sốt về tình trạng sản phẩm bị như vậy.

Theo báo cáo kết quả thẩm tra, xác minh thông tin dấu hiệu vi phạm tại cửa hàng tiện lợi trên địa bàn xã Quảng Ngọc của Đội Quản lý thị trường số 2 (Thanh Hóa), căn cứ các tài liệu, chứng cứ thu thập được, Đội Quản lý thị trường số 2 nhận thấy chưa đủ cơ sở để khẳng định cửa hàng này có hành vi vi phạm hành chính để tiến hành kiểm tra, xử lý theo quy định.

Câu trả lời từ cơ quan chức năng dường như vẫn chưa thỏa mãn sự kỳ vọng của khách hàng. Về vấn đề này, ông Đinh Khánh Toàn, Chi cục trưởng Chi cục Quản lý thị trường tỉnh, cho rằng: "Qua vụ việc, có thể đánh giá tinh thần làm việc thiếu trách nhiệm của nhân viên bán hàng. Nhưng đồng thời, một phần cũng do người mua hàng, bằng cảm quan có thể sẽ nhận biết được để thực hiện đổi trả ngay. Phải khẳng định, giá trị thương hiệu rất quan trọng, quản lý không bao giờ chỉ đạo nhân viên bán hàng thối cho khách, không bao giờ có tư duy như thế".

Còn theo ông Nguyễn Hữu Hà, Phó Chi cục trưởng Chi cục An toàn vệ sinh thực phẩm tỉnh: "Có thể, do sản phẩm đã lâu, hết ngày lại không kiểm tra, rà soát để thu gom, tiêu hủy... Đối với hoa quả nhập khẩu nói chung, để đánh giá chất lượng rất khó. Thứ nhất, phải qua công tác kiểm dịch. Thứ hai, kiểm soát chất lượng. Trước đây, chúng tôi đã từng lấy quả cam Úc đi kiểm nghiệm nhưng đều an toàn".

Theo chia sẻ của ông Hà, muốn đánh giá chất lượng phải lấy mẫu kiểm nghiệm gửi đi Hà Nội bởi Thanh Hóa mới chỉ làm được những chỉ tiêu đơn giản. Do đó, công tác kiểm nghiệm phải qua nhiều công đoạn như kiểm nghiệm 10 chỉ tiêu thuốc trừ sâu, 6 chỉ tiêu kim loại nặng... Sau một tháng cho kết quả, nếu nhanh khoảng 15 ngày. "Nói chung, muốn đánh giá chất lượng sản phẩm phải có kinh phí để thực hiện quy trình kiểm nghiệm. Ví dụ như quả táo, phải kiểm nghiệm về các chỉ số kim loại nặng xem vùng đất trồng có nhiễm chì, thủy ngân hoặc có sử dụng thuốc bảo vệ thực vật an toàn, hiệu quả... Tuy nhiên, thêm một cái khó, từ khi gửi mẫu đến nhận kết quả, lô táo có thể đã hết hạn sử dụng", ông Hà cho biết.

Vào siêu thị, có mua được “niềm tin”? "Trong bối cảnh hiện nay, theo góc nhìn của cá nhân tôi, các siêu thị như Go Thanh Hóa, Co.opmart, WinMart, WinMart+, The City... vẫn đặt được niềm tin. Vì qua kinh nghiệm kiểm tra, sản phẩm nhìn chung đáp ứng được các tiêu chí, hồ sơ đầy đủ, có tổ giám sát thường xuyên...", ông Nguyễn Hữu Hà, Phó Chi cục trưởng Chi cục An toàn vệ sinh thực phẩm tỉnh cho biết thêm.

Ông Đinh Khánh Toàn, Chi cục trưởng Chi cục Quản lý thị trường tỉnh, nhấn mạnh: "Các siêu thị, về cơ bản, họ chuẩn các điều kiện, tuy nhiên cũng không tránh khỏi sơ suất. Đối với cơ quan quản lý Nhà nước, trong quá trình khảo sát, nắm bắt, nếu có dấu hiệu vi phạm sẽ kiểm tra, xử lý ngay. Đợt cao điểm vừa qua, chúng tôi đã kiểm tra hơn 300 vụ việc và xử lý vi phạm hành chính trên 4 tỷ đồng tại một số cửa hàng kinh doanh, công ty, doanh nghiệp, tuy nhiên chưa phát hiện dấu hiệu vi phạm ở các siêu thị, trung tâm thương mại".

Vào siêu thị, vẫn có thể mua được “niềm tin”, nhưng người mua phải là người tiêu dùng thông thái. Và thiết nghĩ trước hết, phải tăng cường sự quản lý, kiểm tra thường xuyên, sâu sát hơn nữa của các cơ quan, lực lượng chức năng, vì quyền lợi, sức khỏe của người tiêu dùng.

Bài và ảnh: Bằng An