Trên đồng cói xứ Thanh: Khi ngày mới dệt lên từ sương và gió

Buổi sớm trên đồng cói xứ Thanh mở ra trong màn sương mỏng và nhịp lao động cần mẫn. Từ những luống cói xanh mướt, một ngày mới được dệt nên bình dị, bền bỉ và thấm đẫm hơi thở đời sống.

Khi rìa trời phía Đông còn lấp lóa thứ ánh sáng nhạt, những cánh đồng cói xứ Thanh đã lặng lẽ thức giấc. Một lớp sương mỏng phủ xuống như tấm voan, làm mềm đi đường nét của đất trời, khiến không gian trở nên bảng lảng. Trong làn sương ấy, những ruộng cói xanh rì vươn thẳng, đầu lá đọng sương lấp lánh, tựa những sợi chỉ thô mộc đang chờ bàn tay con người dệt nên hình hài mới.

Trên những đồng đất của xã Quảng Ngọc hay xã Nga Sơn, Tân Tiến..., cây cói đã từng gắn bó với người dân qua nhiều thế hệ, màu xanh ấy không chỉ là sắc màu của thiên nhiên mà còn là biểu tượng của một sinh kế bền bỉ.

Dẫu có lúc thăng trầm, người dân vẫn kiên trì giữ nghề, lặng lẽ đưa cây cói vượt qua những giai đoạn khó khăn để từng bước tìm lại chỗ đứng trên thị trường.

Từ tinh mơ, những con ngõ nhỏ dẫn ra đồng đã rộn lên nhịp bước. Bóng người thấp thoáng trong ánh sáng nhập nhoạng, vai gánh theo những bó cói vừa thu hoạch trong sương sớm.

Mùi ngai ngái của bùn đất, của nước đồng quyện trong không khí sớm mai. Tiếng chân lội bùn, tiếng gọi nhau khe khẽ phá vỡ sự tĩnh lặng, mở ra một ngày lao động mới.

Người cắt cói cúi mình giữa ruộng, đôi tay thoăn thoắt, lưỡi liềm lia nhanh qua từng khóm. Không ồn ào, không phô trương, đồng cói mang một nhịp điệu riêng, chậm rãi nhưng bền bỉ.

Những bó cói lần lượt được gom lại, xếp ngay ngắn trên ruộng, như cách người nông dân nâng niu thành quả của một mùa lao động sau mỗi nhát cắt.

Khi mặt trời nhô cao, ánh nắng bắt đầu xuyên qua tầng lá, nhuộm vàng cả cánh đồng. Sương tan dần, để lộ một màu xanh trải dài miên man.

Ở những khoảng đất cao, cói được trải ra phơi, lớp lớp đan xen như những dải lụa mộc, hong mình dưới nắng, tích góp hy vọng cho một mùa vụ đủ đầy.

Ở góc khác của cánh đồng, vài người phụ nữ ngồi tước cói. Đôi tay thoăn thoắt tách từng sợi nhỏ, đều đặn như một nhịp quen.

Những câu chuyện đời thường theo đó mà lan ra: chuyện mùa màng, chuyện con cái, chuyện mưu sinh. Buổi sớm trên đồng vì thế không chỉ là thời gian lao động, mà còn là khoảng lặng để sẻ chia, kết nối.

Từ những thửa ruộng bình dị ấy, cây cói sẽ theo chân người đi xa, hóa thành chiếu, túi, thảm... những sản phẩm thủ công mang dấu ấn riêng của xứ Thanh. Nhưng trước khi trở thành những vật dụng quen thuộc, cói đã trải qua biết bao buổi sớm như thế: lặng lẽ, cần mẫn, thấm đẫm mồ hôi người lao động.

Không có âm thanh náo nhiệt, buổi sáng trên đồng cói chỉ vang lên tiếng gió luồn qua lá, tiếng liềm cắt khẽ và nhịp sống đều đặn của con người. Một ngày mới bắt đầu từ đó, giản dị, âm thầm nhưng bền bỉ, như chính cách người dân xứ Thanh gắn bó với đất đai và nghề truyền thống qua bao mùa nắng gió.

Hoàng Đông