Xây dựng đời sống văn hóa ở cơ sở: Mô hình hay - phong trào mạnh

Phong trào “Toàn dân đoàn kết xây dựng đời sống văn hóa” (TDĐKXDĐSVH) trên địa bàn tỉnh ngày càng lan tỏa mạnh, thu hút sự tham gia của đông đảo người dân. Nhiều mô hình hay, cách làm sáng tạo của các tổ chức chính trị - xã hội đã góp phần tạo dựng môi trường văn hóa lành mạnh, văn minh và thúc đẩy kinh tế - xã hội phát triển.

Nhà văn hóa - khu thể thao thôn Sao Vàng (xã Hoằng Thanh) được xây dựng khang trang đáp ứng nhu cầu vui chơi, giải trí của người dân.

Về thôn Sao Vàng (xã Hoằng Thanh), chúng tôi khá ấn tượng với không gian sống xanh, sạch, đẹp của vùng quê yên bình, các tuyến đường trong thôn đều được dọn dẹp vệ sinh môi trường sạch sẽ, thoáng mát, hai bên treo cờ Tổ quốc trang trọng.

Trưởng thôn Sao Vàng Nguyễn Văn Sơn phấn khởi cho biết: "Thôn hiện có 552 hộ, với 2.555 nhân khẩu. Trong những năm qua với định hướng xây dựng “miền quê đáng sống”, ban công tác mặt trận thôn đã không ngừng nỗ lực vận động người dân tích cực thực hiện có hiệu quả phong trào “TDĐKXDĐSVH” và thi đua phát triển sản xuất, nâng cao đời sống".

Để người dân đồng tình, hưởng ứng, ban công tác mặt trận thôn đã huy động sự vào cuộc của tất cả các tổ chức chính trị - xã hội trong thôn cùng tham gia gắn với việc xây dựng các mô hình cụ thể trên tất cả các lĩnh vực của đời sống xã hội như mô hình “Thu gom, phân loại xử lý chất thải trong sinh hoạt gia đình và cộng đồng dân cư”, “Nhà sạch, vườn đẹp”, “Gia đình học tập”, “Dòng họ học tập”, “Cộng đồng học tập”, hưởng ứng phong trào “Xây dựng xã, phường không có tệ nạn ma túy” hay “Câu lạc bộ nông dân sản xuất, kinh doanh giỏi”, “Câu lạc bộ nông dân tham gia bảo vệ môi trường"... Các mô hình, phong trào đều xuất phát từ thực tiễn của thôn, có nội dung thiết thực, tạo sức lan tỏa trong cộng đồng và ngày càng được nhân rộng, góp phần xây dựng diện mạo làng quê sạch đẹp, văn minh.

Cùng với đó, ban công tác mặt trận thôn cũng chú trọng việc nâng cao chất lượng các danh hiệu văn hóa gắn với xây dựng nếp sống văn minh. Việc bình xét, công nhận danh hiệu “Gia đình văn hóa” bảo đảm đúng tiêu chí, quy trình, công khai, dân chủ, coi trọng chất lượng và tính bền vững, không chạy theo số lượng, nhờ đó tỷ lệ gia đình văn hóa của thôn luôn đạt trên 80%. Ngoài ra, các hoạt động văn hóa, văn nghệ trong thôn luôn phát triển mạnh và thu hút được đông đảo Nhân dân tham gia. Từ sự chỉ đạo đồng bộ của ban công tác mặt trận thôn cũng như sự hưởng ứng của người dân, phong trào “TDĐKXDĐSVH” trên địa bàn thôn ngày càng chuyển biến từ “rộng về số lượng” sang “sâu về chất lượng”, góp phần nâng cao đời sống văn hóa tinh thần cho Nhân dân.

Ở xã Như Thanh, không ít các mô hình văn hóa tiêu biểu được hình thành, duy trì và lan tỏa trên nền tảng tự nguyện, trách nhiệm và sự đồng thuận của người dân, trong đó có thể kể đến là mô hình thực hiện nếp sống văn minh trong việc cưới, việc tang. Phó Chủ tịch UBND xã Như Thanh Đinh Xuân Thắng cho biết: "Trên địa bàn xã có đồng bào dân tộc Thái, Mường, trước đây ở một số đám cưới, đám tang vẫn còn tục tổ chức ăn uống dài ngày gây tốn thời gian, lãng phí tiền bạc. Xã đã tích cực tuyên truyền người dân đẩy mạnh thực hiện nếp sống văn minh trong việc cưới, việc tang bằng nhiều hình thức như vận động tuyên truyền, lồng ghép qua các cuộc họp thôn, trong các hoạt động văn hóa, văn nghệ; tuyên truyền trực quan bằng treo khẩu hiệu, pano, áp phích; tuyên truyền qua các trang mạng xã hội facebook, zalo. Các cán bộ, đảng viên, người đứng đầu các thôn đã nêu cao tinh thần gương mẫu đi đầu, đưa việc cưới, việc tang theo nếp sống văn minh vào quy ước, hương ước và trở thành tiêu chí bình xét, đánh giá, xếp loại gia đình văn hóa, thôn văn hóa... Nhờ đó, việc thực hiện nếp sống văn minh trong việc cưới, việc tang trên địa bàn xã đã đi vào quy củ, được cán bộ, đảng viên và Nhân dân tích cực hưởng ứng".

Để phong trào “TDĐKXDĐSVH” ngày càng phát triển mạnh và đi vào chiều sâu, nhiều địa phương trong tỉnh đã có những sáng kiến mới, cách làm hay, xây dựng các mô hình văn hóa gắn với các hoạt động như giữ gìn vệ sinh môi trường, phòng chống tội phạm, tệ nạn xã hội, XDNTM, đô thị văn minh... Nhiều địa phương còn chú trọng việc thành lập các câu lạc bộ, đội văn nghệ và thường xuyên tổ chức các hoạt động văn hóa - thể thao tại cơ sở; tăng cường huy động và sử dụng hiệu quả các nguồn lực để đầu tư hoàn thiện hệ thống thiết chế văn hóa đáp ứng nhu cầu vui chơi, giải trí của người dân.

Theo thống kê của Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch, giai đoạn 2023-2025 các địa phương đã quan tâm bố trí kinh phí và huy động nguồn xã hội hóa từ Nhân dân đóng góp để xây mới, cải tạo, nâng cấp các công trình nhà văn hóa - khu thể thao thôn, bản, khu phố, nâng tổng số lên 4.302/4.351 thôn, bản, khu phố trong toàn tỉnh có nhà văn hóa - khu thể thao, đạt tỷ lệ 98,8%. Cùng với đó, sở đã phối hợp với các địa phương tổ chức 50 chương trình, mô hình hoạt động tại nhà văn hóa - khu thể thao thôn, bản, tổ dân phố trên địa bàn tỉnh thu hút đông đảo người dân tham gia. Từ đó, không chỉ góp phần duy trì các hoạt động văn hóa- thể thao, mà còn góp phần bảo tồn, phát huy giá trị văn hóa truyền thống đặc sắc của các địa phương.

Bài và ảnh: Nguyễn Đạt